اعجاز ممنائي
مودي سرڪار جي سرپرستي هيٺ هندستاني رياستي دهشتگردي جو خوفناڪ چهرو بي نقاب ٿي ويو آهي. بدنام زمانه هندستاني انٽيليجنس ايجنسي ڪيترن ئي مهينن کان رياستي سرپرستي هيٺ پاڪستان سميت مختلف ملڪن ۾ دهشتگردي پکيڙڻ ۾ سرگرم آهي، جڏهن ته هندستاني دهشتگردي ۽ ان جي پاڇي هيٺ هندستاني تسلط جا ڪيترائي ناقابل ترديد ثبوت اڳ ئي عالمي سطح تي ظاهر ٿي چڪا آهن. هندستاني انٽيليجنس ايجنسي ”را“ جو آفيسر ڪلڀوشن ياديو، جيڪو پاڪستان ۾ دهشتگرد ڪاررواين ۾ ملوث هو، پڻ هندستاني دهشتگردي جو اعتراف ڪري چڪو آهي، جڏهن ته هندستاني قومي سلامتيء جي صلاحڪار اجيت دودل کليل طور تي بلوچستان کي ٽوڙڻ جي ڌمڪي ڏني آهي. بلوچستان مان گرفتار ٿيل دهشتگردن پڻ هندستان پاران مالي، تربيتي ۽ جسماني مدد جي فراهمي بابت ڪيترائي انڪشاف ڪيا آهن، جنهن ۾ ڪينيڊا، آمريڪا ۽ ٻين ملڪن ۾ هندستاني رياست جي سرپرستي هيٺ سک اڳواڻن جو وحشيانه قتل پڻ هندستاني رياستي دهشتگردي جو واضح ثبوت آهي. پاڪستان بار بار عالمي برادري کي هندستاني رياستي سرپرستي هيٺ دهشتگردي جا ناقابل ترديد ثبوت پيش ڪيا آهن، پر هندستان ٻاهرين ملڪ ۽ علائقائي امن کي نقصان پهچائڻ لاءِ حڪمت عملي طور تي مهم هلائي رهيو آهي.ڏتازو آمريڪي ڪميشن آن انٽرنيشنل ريليجيس فريڊم هندستان جي انٽيليجنس ايجنسي ”را“ تي سک ڪارڪنن جي قتل جي سازشن ۾ ملوث هجڻ تي مخصوص پابنديون لڳائڻ جي سفارش ڪئي آهي، ۽ چيو آهي ته هندستان ۾ اقليتن کي بدسلوڪي جو منهن ڏسڻو پئجي رهيو آهي. تجزيه نگارن جو چوڻ آهي ته آمريڪا ڊگهي عرصي کان هندستان کي ايشيا ۽ ٻين هنڌن تي چين جي وڌندڙ اثر جي مقابلي ۾ هڪ وزن جي طور تي ڏسي رهيو آهي، تنهن ڪري هندستان ۾ انساني حقن جي ڀڃڪڙين تي اکيون بند ڪري ڇڏيون آهن. 2023 کان وٺي، هندستان ۾ سکن خلاف رياستي دهشتگردي عالمي برادريء کي تشويش ۾ وجهي ڇڏيو آهي ۽ ان سان گڏ آمريڪا-ڀارت لاڳاپا خراب ٿي ويا آهن، ان کانسواء واشنگٽن جي هڪ اڳوڻي هندستاني انٽيليجنس آفيسر تي آمريڪا ۾ قتل ڪرڻ جي سازش جو الزام لڳايو آهي.
آمريڪي ڪميشن پنهنجي تازي رپورٽ ۾ چيو آهي ته 2020ع ۾ هندستان ۾ مذهبي آزاديء ۾ حالاٿ کي خراب ڪيو ويو ڇاڪاڻ ته مذهبي اقليتن خلاف حملا وڌي ويا. رپورٽ ۾ چيو ويو آهي ته هندو قوم پرست وزيراعظم نريندر مودي ۽ سندس ڀارتي جنتا پارٽي گذريل سال پنهنجي چونڊ مهم دوران مسلمانن ۽ ٻين مذهبي اقليتن خلاف نفرت انگيز تقرير ۽ غلط خبرن جو استعمال ڪيو. مودي گذريل سال اپريل ۾ مسلمانن کي “درانداز” سڏيو هو. انساني حقن ۽ مذهبي آزاديء بابت آمريڪي اسٽيٽ ڊپارٽمينٽ جي رپورٽن ۾ تازو هندستان ۾ اقليتن خلاف ٿيندڙ زيادتين کي اجاگر ڪيو ويو آهي. ڪميشن سفارش ڪئي ته آمريڪي حڪومت هندستان کي مذهبي آزادي جي خلاف ورزين لاءِ خاص طور تي ڳڻتي وارن ملڪن جي فهرست ۾ شامل ڪري ۽ وڪاس ياديو ۽ “را” تي مخصوص پابنديون لاڳو ڪري. مودي حڪومت ۽ هندستاني حڪومت جي ٻين ملڪن جي اندروني معاملن ۾ مداخلت هڪ واضح حقيقت آهي. رپورٽ ۾ وڌيڪ چيو ويو آهي ته 2020ع جي چونڊن ۾، هندو قوم پرست وزيراعظم نريندر مودي ۽ بي جي پي وزيراعظم بي ايس. سيواني مسلمانن ۽ اقليتن خلاف نفرت انگيز تقريرون ڪري ووٽ حاصل ڪرڻ جي ڪوشش ڪئي. هندستان ۾ وڌندڙ نفرت انگيز تقريرون، مذهبي تبديلي خلاف قانون سازي نه ڪرڻ، ڪشمير جي خاص حيثيت جي منسوخي ۽ مسلمانن جي ملڪيتن جي تباهي شامل آهن، اقليتن جي حقن تي حملاڌان جي ڪڙي آهن. آمريڪي ايجنسي جو چوڻ آهي ته هندستان امتيازي ۽ سياسي طور تي متاثر ٿيندڙ سرگرمين ۾ مصروف آهي. يو ايس آءِ آر ايف پنهنجي هڪ رپورٽ ۾ چيو هو ته هندستان ۾ اقليتن سان تمام خراب سلوڪ ڪيو پيو وڃي. يو ايس آءِ آر ايف جي سالياني رپورٽ ۾ چيو ويو آهي ته هندستان ۾ مذهبي معاملن کي منظم ۽ ڪنٽرول ڪرڻ جون ڪوششون ڪيون وڃن۔2023 کان وٺي، هندستاني ايجنسي ”را“ آمريڪا ۽ ڪينيڊا ۾ اقليتي ڪارڪنن کي نشانو بڻائڻ جي سازشن ۾ ملوث رهي آهي. اهو ياد رکڻ گهرجي ته هي ڪميشن آمريڪي حڪومت جو هڪ صلاحڪار ادارو آهي جنهن ۾ ريپبلڪن ۽ ڊيموڪريٽڪ ٻنهي پارٽين جا ميمبر شامل آهن، جيڪو ٻاهرين ملڪن ۾ مذهبي آزاديء جي نگراني ڪري ٿو ۽ پاليسي سازي تي سفارشون ڪري ٿو. آمريڪي ايجنسي اها به سفارش ڪئي ته آمريڪي حڪومت جائزو وٺي ته ڇا هٿيارن جي برآمد ڪنٽرول ايڪٽ جي سيڪشن 36 تحت هندستان کي ايم ڪيو بي ڊرون جي وڪرو مذهبي آزادي جي خلاف ورزين کي وڌائي سگهي ٿي.
گذريل آڪٽوبر ۾، هندستان آمريڪا سان 31 پريڊٽر ڊرون حاصل ڪرڻ لاءِ هڪ وڏي معاهدي تي دستخط ڪيا هئا جنهن جي قيمت تقريباً 4 ارب ڊالر هئي.هينئر يو ايس سي آءِ آر ماضيء ۾ اقليتن جي حقن ۽ بدسلوڪي تي پنهنجي رڪارڊ تي هندستان تي تنقيد ڪئي آهي ۽ هندستان خلاف پابنديون لاڳو ڪرڻ جي سفارش ڪئي آهي، جنهن کي هندستان معمول مطابق رد ڪري ٿو. اهو پهريون ڀيرو آهي ته مذهبي آزاديء تي آمريڪي ڪميشن مذهبي اقليتن خلاف مبينا ظلم ۽ بدسلوڪي جي ڪيس ۾ هندستان جي اعليٰ ايجنسي جو نالو رکيو آهي. رپورٽ ۾ چيو ويو آهي ته هندستاني حڪومت مذهبي اقليتن، خاص طور تي سک برادري ۽ انهن جي حمايتين کي نشانو بڻائڻ لاءِ پنهنجي پهچ کي وڌايو آهي. بين الاقوامي رپورٽنگ ۽ ڪينيڊا جي حڪومت جي انٽيليجنس انهن الزامن جي تصديق ڪئي هئي ته آمريڪا جي ريسرچ اينڊ ڪائونٽر انٽيليجنس ونگ، را ۽ سفر، 2023ع ۾ نيويارڪ ۾ هڪ آمريڪي سک عليحدگي پسند اڳواڻ جي قتل جي ڪوشش ۾ ملوث هئا. ان سفارش ڪئي ته هندستان کي مذهبي آزادي جي مسلسل نقصان ۽ انهن خلاف ورزين ۾ ملوث هجڻ جي ڪري ان کي ”ڳڻتي جوڳو ملڪ“ قرار ڏنو وڃي۔هاڻي ڏسڻو اهو آهي ته سندس ان سفارش تي عمل ٿئي ٿو يا نه، پر عالمي سطح تي پاڪستاني موقف جي مڪمل تصديق ٿي رهي آهي۔
