ڪراچي(ويب ڊيسڪ)ڀارتي پوليس اڱاري ڏينهن چيوآهي ته آسٽريليا جي بونڊي بيچ فائرنگ ۾ شامل هٿياربندن مان هڪ، ساجد اڪرم، اصل ۾ ڀارتي شهر حيدرآباد ڏکڻ سان واسطو رکندو هو، پر ڀارت ۾ پنهنجي خاندان سان سندس رابطو محدود هو.
آسٽريليا جي سڀ کان خطرناڪ اجتماعي فائرنگ واقعن مان هڪ ۾ مارجي ويل ماڻهن جو انگ 16 ٿي ويو آهي، جن ۾ حملو ڪندڙ 50 ورهين جو ساجد اڪرم به شامل آهي، جنهن کي پوليس گولي هڻي ماريو. سندس 24 ورهين جو پٽ ۽ مبينا ساٿي، جنهن جي سڃاڻپ مقامي ميڊيا نويد اڪرم طور ڪئي آهي، پڻ پوليس جي فائرنگ ۾ زخمي ٿيڻ کان پوءِ اسپتال ۾ انتهائي نازڪ حالت ۾ داخل آهي.
حيدرآباد، ڀارتي رياست تلنگانا جو گاديءَ جو هنڌ آهي. آسٽريليا پوليس چيو ته ٻئي ڄڻا گذريل مهيني فلپائن ويا هئا، جتي والد ڀارتي پاسپورٽ ۽ پٽ آسٽريلوي پاسپورٽ تي سفر ڪيو.
تلنگانا پوليس هڪ بيان ۾ چيو: “خاندان جي ميمبرن چيو آهي ته کين نه ته سندس انتهاپسند سوچ يا سرگرمين بابت ڪا ڄاڻ هئي، ۽ نه ئي انهن حالتن بابت جيڪي سندس انتهاپسندي ڏانهن وڌڻ جو سبب بڻيا.”
عملدارن موجب، ان سفر جو مقصد جاچ هيٺ آهي، ۽ اهو اڃا پڪ سان نٿو چئي سگهجي ته ڇا انهن جو ڪنهن دهشتگرد تنظيم سان ڪو لاڳاپو هو يا کين اتي ڪا تربيت ملي هئي.
تلنگانا پوليس چيو ته ٻنهي هٿياربندن جي انتهاپسندي ڏانهن وڌڻ جا سبب “نه ڀارت سان لاڳاپيل نظر اچن ٿا ۽ نه ئي تلنگانا ۾ ڪنهن مقامي اثر سان”.
اڱاري ڏينهن جاري ڪيل بيان ۾ تلنگانا پوليس چيو ته ساجد اڪرم 1998ع ۾ آسٽريليا لڏي وڃڻ کان پوءِ ڇهه ڀيرا ڀارت آيو، گهڻو ڪري خانداني سببن جي ڪري.
بيان ۾ وڌيڪ چيو ويو ته ڀارت ڇڏڻ کان اڳ سندس خلاف ڪو به “ناپسنديده رڪارڊ” موجود نه هو.
ساجد اڪرم ۽ سندس پٽ نويد، جن تي مبينا طور بونڊي بيچ تي حنوڪا تقريب دوران 15 ماڻهن کي قتل ڪرڻ ۽ ڪيترن کي زخمي ڪرڻ جو الزام آهي، پهرين نومبر تي پهتا هئا، جتي ڏکڻ فلپائن جو صوبو داوائو سندن آخري منزل طور درج هو.
فلپائن جي اميگريشن کاتي اڱاري ڏينهن تصديق ڪئي ته والد ۽ پٽ نومبر جو لڳ ڀڳ پورو مهينو فلپائن ۾ رهيا، جتي والد ڀارتي شهري طور ملڪ ۾ داخل ٿيو.
اميگريشن جي ترجمان ڊانا سينڊوول اي ايف پي کي ٻڌايو: “ساجد اڪرم، 50 ورهين جو ڀارتي شهري، ۽ نويد اڪرم، 24 ورهين جو آسٽريلوي شهري، 1 نومبر 2025ع تي گڏجي سڊني، آسٽريليا مان فلپائن پهتا، ۽ 28 نومبر تي روانا ٿيا.”
آسٽريليا پوليس اڱاري ڏينهن چيو ته ٻئي ڄڻا گذريل مهيني فلپائن ويا هئا ۽ ان سفر جو مقصد جاچ هيٺ آهي. فلپائن پوليس به معاملي جي جاچ ڪري رهي آهي.
فلپائن ۾ اسلامي رياست (آءِ ايس) سان لاڳاپيل نيٽ ورڪ سرگرم رهيا آهن، خاص طور ملڪ جي ڏاکڻن حصن ۾. تازن سالن ۾ اهي نيٽ ورڪ ڪمزور ٿي محدود ٽولين تائين رهجي ويا آهن، خاص طور مينڊانائو ٻيٽ ۾، جيڪو 2017ع جي مراوي محاصري دوران انهن جي اثر کان گهڻو گهٽ آهي.
آسٽريليا فيڊرل پوليس جي ڪمشنر ڪرِسي بيريٽ هڪ پريس ڪانفرنس ۾ چيو: “شروعاتي شاهديون ظاهر ڪن ٿيون ته هي حملو اسلامي رياست کان متاثر دهشتگرد ڪارروائي هئي، جيڪا مبينا طور هڪ والد ۽ پٽ طرفان ڪئي وئي.”
هن وڌيڪ چيو: “اهي مبينا عمل دهشتگرد تنظيم سان لاڳاپيل ماڻهن جا آهن، نه ڪنهن مذهب جا.” پوليس اهو به چيو ته نوجوان جي نالي رجسٽر ٿيل گاڏي مان هٿ سان تيار ڪيل ڌماڪيدار مواد ۽ داعش سان لاڳاپيل ٻه جهنڊا به هٿ آيا، جيڪا تنظيم آسٽريليا ۽ ڪيترن ئي ٻين ملڪن طرفان دهشتگرد قرار ڏنل آهي.
مبينا طور والد ۽ پٽ تقريبن ڏهه منٽن تائين جاري رهندڙ فائرنگ دوران فيسٽيول ۾ موجود سوين ماڻهن تي گوليون هلائيون، جنهن سبب ماڻهو ڀڄڻ ۽ لڪڻ تي مجبور ٿي ويا، ان کان پوءِ ٻنهي کي پوليس گولي هڻي ڇڏيو. عملدارن موجب، لڳ ڀڳ 25 بچيل ماڻهو سڊني جي مختلف اسپتالن ۾ علاج هيٺ آهن.
آسٽريلوي وزيراعظم چيو ته: بونڊي بيچ هٿياربندن کي “اسلامي رياست جي سوچ” هلائي رهي هئي. آسٽريليا جي وزيراعظم اينٿوني البنيزي اڱاري ڏينهن چيو ته بونڊي بيچ تي ماڻهن تي فائرنگ ڪندڙ والد ۽ پٽ “اسلامي رياست جي نظريي” کان متاثر هئا.
هن قومي نشرياتي اداري اي بي سي کي ٻڌايو: “اهو ظاهر ٿئي ٿو ته هي حملو اسلامي رياست جي نظريي کان متاثر هو.” هڪ ٻي انٽرويو ۾ هن چيو: “آءِ ايس آءِ ايس يعني داعش جي اڀار کي هاڻي ڏهه ورهيه کان وڌيڪ ٿي چڪا آهن، ۽ دنيا انتهاپسندي ۽ نفرت واري هن نظريي سان مقابلو ڪري رهي آهي.”
البنيزي چيو ته نويد، جيڪو مبينا طور بي روزگار رضاڪاري جو ڪم ڪندڙ هو، 2019ع ۾ آسٽريليا جي انٽيليجنس ايجنسي جي نظر ۾ آيو هو، پر ان وقت کيس فوري خطرو نه سمجهيو ويو. “انهن ساڻس، سندس خاندان سان ۽ سندس ويجهن ماڻهن سان ڳالهه ٻولهه ڪئي.”
“ان وقت کيس خاص شڪ جوڳو ماڻهو نه سمجهيو ويو.”
گلن جو يادگاري هنڌ
اسرائيلي سفير امير مائيمون اڱاري ڏينهن بونڊي جو دورو ڪيو ۽ آسٽريليا حڪومت کان مطالبو ڪيو ته ملڪ ۾ يهودين جي جان جي حفاظت لاءِ سڀ ضروري قدم کنيا وڃن. بونڊي ۾ عارضي يادگار تي گل رکڻ کان پوءِ هن صحافين کي چيو: “صرف يهودي عقيدي سان واسطو رکندڙ آسٽريلوي اهڙا آهن، جيڪي بند دروازن، سي سي ٽي وي ۽ محافظن جي وچ ۾ عبادت ڪرڻ تي مجبور آهن.” “منهنجو دل ٽٽي ويو آهي… اهو سڀ ڪجهه ناقابلِ يقين آهي.”
گذريل 16 مهينن دوران آسٽريليا ۾ سامي دشمني (يهودين خلاف نفرت) جا ڪيترائي واقعا سامهون آيا آهن، جنهن بعد ملڪ جي مکيه انٽيليجنس ايجنسي جي سربراهه ان کي جاني خطري جي لحاظ کان سڀ کان وڏي ترجيح قرار ڏنو.
اڱاري ڏينهن بونڊي بيچ کليل هئي، پر آسمان تي ڪڪر هئڻ سبب اتي گهڻو سناٽو هو، جڏهن ته بونڊي پويليئن وٽ فائرنگ واري هنڌ جي ويجهو گلن جو يادگاري هنڌ وڌندو پئي ويو.
بونڊي، سڊني جو سڀ کان مشهور ساحل آهي، جيڪو شهر جي مرڪز کان لڳ ڀڳ 8.2 ڪلوميٽر پري آهي ۽ هر سال لکين بين الاقوامي سياح هتي اچن ٿا. 25 ورهين جي اوليويا رابرٽسن ڪم تي وڃڻ کان اڳ يادگار جو دورو ڪيو. هن چيو: “هي اهو ملڪ آهي جتي اسان جا ڏاڏا نانا اسان لاءِ محفوظ زندگي ۽ موقعن لاءِ آيا هئا. ۽ هاڻي اهو سڀ ڪجهه اسان جي پنهنجي پاڙي ۾ ٿي ويو آهي. اهو ڏاڍو ڇرڪائيندڙ آهي.”
43 ورهين جو مسلمان، ٻن ٻارن جو پيءُ احمد الاحمد، جنهن هڪ هٿياربند تي حملو ڪري سندس رائفل کسي ورتي هئي، اڃا تائين سڊني جي اسپتال ۾ گولين جي زخمن سبب علاج هيٺ آهي.
سڄي دنيا سميت آمريڪي صدر ڊونلڊ ٽرمپ، احمد کي هيرو قرار ڏنو آهي. احمد لاءِ قائم ڪيل GoFundMe مهم ذريعي 19 لک آسٽريلوي ڊالر کان وڌيڪ رقم گڏ ٿي چڪي آهي.
هٿيارن بابت سخت قانون
پوليس موجب ساجد اڪرم وٽ هٿيار رکڻ جو لائسنس هو ۽ سندس نالي ڇهه رجسٽرڊ هٿيار هئا، جنهن بعد هاڻي آسٽريليا جو هٿيار رکڻ وارو قانون وفاقي حڪومت جي نظرثاني هيٺ آهن.
پوليس اڱاري ڏينهن چيو ته اڪرم کي هٿيارن جو لائسنس 2015ع نه، پر 2023ع ۾ ڏنو ويو هو. گهرو معاملن جي وزير ٽوني برڪ چيو ته پورٽ آرٿر قتلِ عام کان پوءِ اڳوڻي قدامت پسند لبرل-نيشنل حڪومت طرفان لاڳو ڪيل هٿيار قانونن تي ٻيهر نظر ڪرڻ ضروري آهي.
اڳوڻي وزيراعظم جان هاورڊ، جنهن 1996ع ۾ هٿيارن تي پابنديون لڳايون هيون، چيو ته هو نٿو چاهي ته هٿيار قانونن ۾ سڌارا سامي دشمني سان مقابلي کان ڌيان هٽائڻ جو سبب بڻجن. هاورڊ صحافين کي ٻڌايو ته البنيزي يهودي برادري کي مايوس ڪيو آهي. “هن کي سامي دشمني خلاف گهڻو وڌيڪ ڪرڻ گهرجي ها، تمام گهڻو وڌيڪ.”
ان حملي ۾ مارجي ويل 15 ماڻهن ۾ هڪ پنج ٻارن جو پيءُ ربي، هولوڪاسٽ جو هڪ بچيل ماڻهو، ۽ 10 ورهين جي نينگري مٽيلڊا برٽوان به شامل هئي.
نيو سائوٿ ويلز پوليس موجب، ٻه پوليس اهلڪار اڃا به اسپتال ۾ انتهائي پر مستحڪم حالت ۾ آهن. مٽيلڊا جي ماسي عوامي طور پنهنجي خاندان جي ڏک جو اظهار ڪندي چيو ته هوءَ سندس موت سبب مڪمل طور تي ٽٽي پيا آهن.
“مون کي يقين نٿو اچي ته اهو ٿيو آهي. مان فون ڏسان ٿي ۽ اميد ڪريان ٿي ته شايد هي ڪو وڏو مذاق هجي، حقيقت نه هجي،” لينا چرنيخ 7 نيوز آسٽريليا کي ٻڌايو.
