اسلام آباد /تهران /واشنگٽن (ويب ڊيسڪ) پاڪستان جي وڏي سفارتي ڪاميابي، وزيراعظم شهباز شريف ۽ فيلڊ مارشل سيد عاصم منير جي ڪوششن رنگ لاتو آهي. آمريڪا ۽ ايران پاڪستان جي ثالثي هيٺ ٻن هفتن جي جنگبندي تي راضي ٿي ويا آهن، جنهن سان ڇهن هفتن کان جاري جنگ کي عارضي طور روڪيو ويو آهي. هن جنگ ۾ هزارين ماڻهو مارجي چڪا آهن، اهو وچ اوڀر ۾ پکڙجي چڪي آهي ۽ دنيا جي توانائي جي فراهمي ۾ بي مثال خلل پيدا ٿيو آهي۔ ڊونلڊ ٽرمپ اڱاري ۽ اربع جي وچ واري رات دير سان هن معاهدي جو اعلان ڪيو، صرف ٻه ڪلاڪ اڳ ان ڊيڊ لائين کان، جيڪا هن ايران لاءِ مقرر ڪئي هئي ته هو بند ڪيل هرموز لنگهه کي کوليندو، نه ته پنهنجي “سڄي تهذيب” جي تباهي کي منهن ڏيندو۔ پاڪستان جي وزيراعظم شهباز شريف چيو ته هن ايران ۽ آمريڪا جي وفدن کي جمعي تي اسلام آباد ۾ ملاقات لاءِ دعوت ڏني آهي۔ ٽرمپ موجب، اهو معاهدو ان ڳالهه تي دارومدار رکي ٿو ته ايران هرموزمان گذرندڙ تيل ۽ گئس جي رستن تي لڳايل پابندي عارضي طور ختم ڪري۔ هي سامونڊي رستو عام طور دنيا جي لڳ ڀڳ پنجين حصي جي تيل ۽ مائع قدرتي گئس جي ترسيل کي سنڀالي ٿو۔ هن معاهدي جي خبر ۽ اها اميد ته عالمي توانائي مارڪيٽن ۾ تاريخ جي سڀ کان وڏي رڪاوٽ شايد ختم ٿيڻ واري آهي، تيل جي قيمتن ۾ تيزي سان گهٽتائي ۽ دنيا جي شيئر مارڪيٽن ۾ واڌ جو سبب بڻي آهي۔ ايران جي پرڏيهي وزيرعباس عراقچي هڪ بيان ۾ چيو ته جيڪڏهن ايران خلاف حملا روڪيا ويا ته تهران جوابي ڪارروايون بند ڪندو ۽ هن آبي رستي ذريعي محفوظ گذرڻ جي اجازت ڏيندو. آمريڪي صدر دعويٰ ڪئي ته آمريڪا پنهنجا سڀئي فوجي مقصد حاصل ڪري ورتا آهن ۽ ايران سان هڪ ڊگهي مدي واري امن معاهدي جي طرف اهم اڳڀرائي ٿي آهي، جنهن ۾ ايران پاران پيش ڪيل 10 نقطن واري منصوبي کي ڳالهين لاءِ هڪ قابل عمل بنياد سمجهيو ويندو. هن چيو ته آمريڪا ۽ ايران جي وچ ۾ گذريل اختلافن جي اڪثر نقطن تي اتفاق ٿي چڪو آهي، ۽ هي ٻن هفتن جي آخري تاريخ آخري معاهدي کي مڪمل ڪرڻ ۾ مدد ڪندي.صدر ٽرمپ وڌيڪ چيو ته آمريڪي صدر جي حيثيت سان ۽ وچ اوڀر جي ملڪن جي نمائندگي ڪندي هن ڊگهي عرصي کان هلندڙ مسئلي جي حل جي ويجهو هجڻ هڪ اعزاز جي ڳالهه آهي، ۽ اميد آهي ته جلد ئي خطي ۾ پائيدار امن قائم ٿيندو.اهو ياد رکڻ گهرجي ته ان کان ڪجهه وقت اڳ، پاڪستان جي وزيراعظم پنهنجي پيغام ۾ آمريڪي صدر کي درخواست ڪئي هئي ته سفارتڪاري کي موقعو ڏيڻ لاءِ ايران تي حملي جي آخري تاريخ ۾ ٻه هفتا واڌ ڪئي وڃي. وائيٽ هائوس جي هڪ عهديدار چيو ته اسرائيل ايران تي بمباري بند ڪري ڇڏي آهي.
لبنان ۾ “حملن” تي اسرائيل کي ايران “سزا ڏيندو”
ايران جي هڪ سينيئر اهلڪارالجزيره کي ٻڌايو ته اسانجو ملڪ “لبنان ۾ ڪيل جرم ۽ جنگبندي جي ڀڃڪڙي جي جواب ۾ اسرائيل کي سزا ڏيندو”۔ اهلڪار چيو ته “جنگبندي سڄي خطي تي لاڳو ٿئي ٿي، ۽ اسرائيل واعدا ٽوڙڻ لاءِ سڃاتو وڃي ٿو ۽ کيس صرف طاقت سان روڪي سگهجي ٿو”۔ ايران جيفارس نيوز ايجنسي، هڪ نامعلوم فوجي ذريعي حوالي سان، چيو آهي ته ايران اسرائيل جي جنگبندي جي ڀڃڪڙي جي جواب لاءِ تياري ڪري رهيو آهي۔ اسان توهان کي وڌيڪ تفصيل ملڻ سان گڏ مهيا ڪندا رهنداسين۔
جنگبندي بعد به عرب ملڪن تي حملا
سعودي عرب جي دفاع واري وزارت چيو آهي ته گذريل ڪجهه ڪلاڪن دوران هنن 9 ڊرونز کي روڪي ڇڏيو آهي۔ ڪيترن ئي خليجي ملڪن، جن ۾بحرين، يو اي ا ي، ۽ ڪويت شامل آهن، پڻ ميزائل ۽ ڊرون حملن جي رپورٽ ڏني آهي، جيڪي ايران ۽ آمريڪا طرفان ٻن هفتن جي جنگبندي جي اعلان کان ڪجهه ڪلاڪن پوءِ ٿيا۔
لبنان ۾ وڏي تباهي ٿي آهي، اسرائيلي فوج واپس وڃي
ناروي جي پناهگيرن واري ڪائونسل جي سربراهه جان ايگلينڊ چيو ته سندس ساٿي “تمام وڏي تباهي ۽ گهڻن جاني نقصانن” جا خوفناڪ منظر بيان ڪري رهيا آهن، ڇاڪاڻ ته اسرائيل بيروت ۽ لبنان جي ٻين علائقن تي شديد بمباري ڪري رهيو آهي۔ هن X تي لکيو ته “اسرائيل ۽ حزب الله کي پنهنجا حملا بند ڪرڻ گهرجن، ۽ اسرائيل کي انهن لبناني علائقن مان نڪري وڃڻ گهرجي جيڪي هن وقت قبضي هيٺ آهن”۔ ايگلينڊ وڌيڪ چيو ته جيتوڻيڪ آمريڪا-ايران جنگبندي عام ماڻهن لاءِ “هڪ ساهه کڻڻ جو موقعو” آهي، پر اهو “مختصر اميد جو دؤر نه ٿيڻ گهرجي جنهن کان پوءِ ٻيهر تشدد شروع ٿئي”۔ هن وڌيڪ چيو ته “سڀني ڌرين کي گهرجي ته ٻن هفتن جي هن معاهدي کان پوءِ به سڄي خطي ۾ دشمنيون ختم ڪرڻ جو عزم ڪن۔ لبنان کي به هن عمل ۾ شامل ڪيو وڃي۔”
اسرائيل جي لبنان تي غير معمولي بمباري
آمريڪا ۽ ايران ۾جنگبندي باوجود اسرائيل، لبنان تي انتهائي شديد ۽ غير معمولي بمباري شروع ڪئي آهي. الجزيره موجب 1982 کانپوءِ اسرائيل 100 کان مٿي حملا ڪيا آهن پر اڄوڪي بمباري ماضي جي بمبارين کان وڌيڪ سخت ۽ غيرمعمولي آهي. لبنان جي صدر بمباري جي مذمت ڪندي اها فوري بند ڪرڻ جو مطالبو ڪيو آهي. اسپين جي پرڏيهي وزير پڻ اسرائيلي بمباري جي مذمت ڪندي اها فور بند ڪرڻ جو مطالبو ڪيو آهي. تجزيه نگارن جو چوڻ آهي ته اسرائيل بمباري بند نه ڪئي ته ايران آمريڪا ڳالهيون متاثر ٿي سگهن ٿيون. اوڀر لبنان جي ڳوٺ شمستر ۾ جنازي تي هوائي حملي ۾ گهٽ ۾ گهٽ 10 ماڻهو مارجي ويا۔ صيدا ۾ هڪ حملي ۾ 6 ماڻهو مارجي ويا۔ اولهه بيروت ۾ حملي ۾ 3 ماڻهو مارجي ويا۔ ساحلي شهر عدلون ۾ 3 ڇوڪريون مارجي ويون۔ بقاع وادي جي دورس علائقي ۾ گهٽ ۾ گهٽ 2 ماڻهو مارجي ويا۔ جبل لبنان جي ڪيفون علائقي ۾ پڻ جاني نقصان جون خبرون آهن۔
اسرائيل پاران ايران سان جنگ بندي جي ٽرمپ جي فيصلي جي حمايت
اسرائيلي وزيراعظم نيتن ياهو چيو ته هو ايران سان ٻن هفتن جي جنگ بندي جي ٽرمپ جي فيصلي جي حمايت ڪري ٿو، پر لبنان جنگ بندي ۾ شامل ناهي. اسرائيلي وزيراعظم جي آفيس پاران جاري ڪيل بيان ۾ چيو ويو آهي ته ايران کي فوري طور تي آبنائي هرمز کي کولڻ گهرجي ۽ علائقي ۾ سڀئي حملا بند ڪرڻ گهرجن.
جنگ بندي آمريڪا جي فتح آهي، جيڪا صدر ٽرمپ ۽ فوج جي ڪري ممڪن ٿي آهي: وائيٽ هائوس
وائيٽ هائوس جي ترجمان ڪيرولائن ليوٽ دعويٰ ڪئي ته آمريڪا 38 ڏينهن ۾ سڀئي فوجي مقصد حاصل ڪري ورتا. ٽرمپ پهرين ڏينهن چيو هو ته آپريشن ايپڪ فيوري 4 کان 6 هفتن تائين جاري رهندو.
چين ايران کي ڳالهين جي ميز تي آندو: صدر ٽرمپ
آمريڪي صدر ڊونلڊ ٽرمپ پنهنجي تازي بيان ۾ چيو آهي ته چين ايران کي ڳالهين جي ميز تي آندو آهي.آمريڪي صدر هڪ نيوز ايجنسي سان ڳالهائيندي چيو ته آمريڪا ايران سان جنگ ۾ مڪمل فتح حاصل ڪئي، 100 سيڪڙو فتح، ان بابت ڪو به سوال ناهي، ٻن هفتن جي جنگ بندي جي تحت، ايران جي يورينيم جي مسئلي کي بهترين ممڪن طريقي سان سنڀاليو ويندو، ايران جي يورينيم کي مڪمل طور تي سنڀاليو ويندو، ٻي صورت ۾ مان هي معاهدو نه ڪريان ها.
ٽرمپ جو ايران تي حملا روڪڻ جو اعلان، عالمي منڊي ۾ خام تيل جي قيمتن ۾ وڏي گهٽتائي
آمريڪي صدر ڊونلڊ ٽرمپ جي ايران تي حملا روڪڻ جي اعلان کان پوءِ، عالمي منڊي ۾ خام تيل جي قيمتن ۾ گهٽتائي آئي.برطانوي خام تيل جي قيمت ۾ 14.41 ڊالر في بيرل گهٽتائي ٿي، جنهن کان پوءِ برطانوي خام تيل جي نئين قيمت 94.86 ڊالر في بيرل ٿي وئي، آمريڪي خام تيل جي قيمت پڻ 16.69 ڊالر في بيرل گهٽتائي سان 96.26 ڊالر في بيرل ٿي وئي.
اسرائيلي اختياريون آمريڪا-ايران جنگ بندي بابت پريشان آهن: آمريڪي ميڊيا
آمريڪي ميڊيا چيو آهي ته اسرائيلي آفيسر آمريڪا-ايران جنگ بندي بابت پريشان آهن، ۽ اسرائيل ٽرمپ جي پيروي ڪرڻ ۽ ان تي عمل ڪرڻ جو ارادو رکي ٿو.
اهم جنگ بندي ۾ پاڪستان جي ڪردار جو شڪريو ادا ڪيو ٿا، برطانوي هاءِ ڪمشنر
ايران جنگ بندي جي اعلان کان پوءِ، پاڪستان ۾ برطانوي هاءِ ڪمشنر جين ميريٽ هڪ مبارڪباد جو پيغام جاري ڪيو ۽ چيو ته پاڪستان جي خاموش ۽ اثرائتي سفارتڪاري هن اهم جنگ بندي ۾ ڪردار ادا ڪيو.
ايراني سپريم ليڊر جو سڀني ميزائل يونٽن کي فائرنگ بند ڪرڻ جو حڪم
اسرائيلي ميڊيا چيو آهي ته جنگ بندي جي اعلان کان پوءِ، ايران جي سپريم ليڊر خامنه اي سڀني ميزائل يونٽن کي فائرنگ بند ڪرڻ جو حڪم ڏنو.
ايران ۽ عمان جنگ بندي جي تحت هرمز مان گذرندڙ جهازن کان فيس وصول ڪندا
خبر ايجنسي جي مطابق، ايران ۽ عمان جنگ بندي جي تحت آبنائے هرمز مان گذرندڙ جهازن کان فيس وصول ڪندا. ايران انهن فنڊن کي تعمير نو لاءِ استعمال ڪندو. تجزيه نگارن جي مطابق، جيڪڏهن اهو ٿئي ٿو، ته اهو ايران لاءِ هڪ وڏي ڪاميابي سمجهيو ويندو.خبر ايجنسي جي مطابق، عمان جا منصوبا واضح نه آهن.
اسرائيل اڃا تائين ايران تي حملا ڪري رهيو آهي، اسرائيلي فوجي ترجمان
هڪ فوجي ترجمان سي اين اين کي ٻڌايو ته اسرائيل اڃا تائين ايران ۾ حملا ڪري رهيو آهي.ان دوران، وائيٽ هائوس جي هڪ عهديدار چيو ته اسرائيل پڻ ايران سان جنگ بندي جو حصو آهي ۽ اسرائيل ايران تي بمباري کي معطل ڪرڻ تي اتفاق ڪيو آهي.
دشمن کي مجرمانه جنگ ۾ هڪ ناقابلِ ترديد، تاريخي ۽ سبق آموز شڪست ملي: ايران
ٻن هفتن جي جنگ بندي ۽ ڳالهين تي ايران جي سپريم نيشنل سيڪيورٽي ڪائونسل جو هڪ بيان سامهون آيو آهي. بيان ۾ چيو ويو آهي ته دشمن کي مجرمانه جنگ ۾ هڪ ناقابلِ ترديد، تاريخي ۽ سبق آموز شڪست ملي. بيان ۾ چيو ويو آهي ته ايران آمريڪا کي 10 نقاطي منصوبي کي قبول ڪرڻ تي مجبور ڪيو. تجويزن ۾ آمريڪا طرفان جارحيت نه ڪرڻ جي ضمانت ۽ آبنائے هرمز تي ايران جي ڪنٽرول کي جاري رکڻ جي تجويز شامل آهي.
سپريم نيشنل سيڪيورٽي ڪائونسل جنگ بندي جي معاهدي جي منظوري ڏئي ڇڏي، ايراني پرڏيهي وزير
ايراني پرڏيهي وزير عباس عراقچي چيو ته سپريم نيشنل سيڪيورٽي ڪائونسل جنگ بندي جي معاهدي جي منظوري ڏئي ڇڏي آهي.عباس عراقچي سوشل ميڊيا تي هڪ بيان ۾ چيو ته جيڪڏهن ايران تي حملا بند ٿي ويا ته ايران به حملا بند ڪري ڇڏيندو، ۽ ايراني فوج سان رابطي سان، ٻن هفتن لاءِ آبنائے هرمز ذريعي محفوظ آمدورفت ممڪن آهي.عباس عراقچي جي پيغام کان پوءِ، صدر ٽرمپ پنهنجي سوشل ميڊيا اڪائونٽ تي ايراني پرڏيهي وزير جو بيان ٻيهر پوسٽ ڪيو.
جنگ بندي صرف آبنائے هرمز کولڻ کان پوءِ لاڳو ٿيندي: وائيٽ هائوس جا عملدار
آمريڪي اخبار، وائيٽ هائوس جي هڪ عملدار جو حوالو ڏيندي چيو آهي ته جنگ بندي صرف آبنائے هرمز کولڻ کان پوءِ لاڳو ٿيندي.
پاڪستان جي تجويز کان پوءِ عالمي منڊي ۾ تيل جي قيمتن ۾ گهٽتائي
پاڪستان جي تجويز کان پوءِ عالمي منڊي ۾ برطانوي خام تيل جي قيمت ۾ 3 سيڪڙو گهٽتائي ٿي. برطانوي خام تيل 106 ڊالر في بيرل تي وڪرو ٿي رهيو آهي، جيڪو 3 سيڪڙو گهٽتائي آهي.
