اسلام آباد (م ڊ) وفاقي راڄڌاني جي مني مارڪيٽ ڪرپٽ ٿي وئي، اسلام آباد ۽ راولپنڊي سميت جڙيل شهرن ۾ مني چينجرز ڊالر وڪرو ڪندڙن سان ڀريل هئا جڏهن ته خريدار به نه هئا. جڏهن ته آءِ ايم ايف جي منظوري واري خط جي نتيجي ۾ انٽر بئنڪ ريٽ هڪ ڏينهن ۾ 4 رپيا 215 رپيا في ڊالر گهٽجي 219 رپيا ٿي ويو. پاڪستان جي مني چينجرز جو اهو اصول رهيو آهي ته اهي ڊالر انٽر بئنڪ ريٽ کان ٻه کان چار رپيا مٿي وڪرو ڪندا آهن پر جمعي ڏينهن 12 آگسٽ تي اسلام آباد جي بليو ايريا، ايف ٽين مارڪيٽ، جناح سپر مارڪيٽ، ايف اليون مارڪيٽ ۾ اهو دلچسپ منظر پيش آيو. ابپارا مارڪيٽ ۾ وڃي ڏٺم ته اتي ماڻهن جو هجوم هو، مون کي معلوم ٿيو ته هتي ماڻهو ڊالر وڪڻڻ لاءِ گڏ ٿيا آهن، پر پئسا مٽائڻ وارن کي خيال آيو ته پهرين آگسٽ 2022 کان ڊالر جي قيمت ۾ مسلسل گهٽتائي ٿي آهي. ڪراچي جي مارڪيٽ ۾ 213 رپين کان به گهٽ اچي رهيو آهي ۽ 2000 2055 کان گهٽ آهي. ان ڪري مني چينجرز 213، 212، 211، 210 کان به 209 ڊالرن ۾ خريد ڪرڻ کان انڪار ڪري ڇڏيو ۽ شام جي وقت مني چينجرن به 207 ڊالرن جا سڀ کان مجبور ڊالر وڪڻڻ وارن کان خريد ڪيا، ڇاڪاڻ ته کين يقين هو ته ڇنڇر تي ڊالر جي قيمت وڌيڪ گهٽجي ويندي. آچر ۽ سومر کان پوءِ 24 آگسٽ کان پهريان ڊالر 200 رپين کان به گهٽ قيمت تي ملڻ شروع ٿي ويندو. مني چينجرز اشارو ڏنو آهي ته جيئن ئي آءِ ايم ايف هڪ ارب 17 ڪروڙ ڊالرن جي پهرين قسط 24 آگسٽ تي جاري ڪرڻ جو فيصلو ڪندو ته پاڪستان ۾ ڊالر جي قيمت 200 کان 189 رپين کان به گهٽ ٿي ويندي ۽ ان کان به گهٽ ٿي ويندي ڇو ته آءِ ايم ايف جو هڪ به نه. 17 ارب ڊالر نه ملندا پر پاڪستان کي برادر پاڙيسري ۽ دوست ملڪ چين، اسلامي برادر ملڪن سعودي عرب، متحده عرب امارات، قطر ۽ عالمي بئنڪ، ايشيائي ترقياتي بئنڪ، اسلامڪ ڊولپمينٽ سميت عالمي مالياتي ادارن کان مهينن کان روڪيو ويو آهي. بئنڪ کي اربين ڊالرن جا فنڊ ملڻ شروع ٿي ويندا. جولاءِ جي آخري هفتي ۾ ڊالر 245 مان وڌي 250 ٿي ويو ۽ فارورڊ خريداري ۾ به 254 رپين تائين وڃي پهتو پر 12 آگسٽ تي ڊالر عام طور تي 211 رپين ۾ خريد ڪيو ويو ۽ مني چينجرز 214 رپين ۾ منافعي تي وڪرو ڪندا رهيا. وڏن شهرن ۾ ٽي رپيا. اهڙي طرح برطانيا جي پائونڊ اسٽرلنگ جو ملهه 256 رپيه ۽ وڪرو 260 رپيا، يو اي اي درهم جو ملهه 57 رپيا 8 پيسا، سعودي ريال جو ملهه 56 رپيا 50 پيسا ۽ وڪرو 57 رپيا 50 پيسا، جاپاني ين جو ملهه 1 رپيا 60 پيسا آهي. 1 رپيو 67 پئسا وڪڻي ٿو.“ يورو 217 رپيه ۾ خريد ڪري 220 رپيه ۾ وڪرو ٿي رهيو آهي ”چيني يوآن 33 اعشاريه 38 رپيه ۾ خريد ڪري ۽ 33 اعشاريه 63 رپيه تي وڪرو ٿي رهيو آهي” ڪينيڊين ڊالر 175 اعشاريه ست ۾ خريد ڪري 157 پئسي تي وڪرو ٿي رهيو آهي. آسٽريلوي ڊالر 159 ڏهائي 29 تي خريد ڪري 160 ڏهائي 54 رپيا تي وڪرو ٿي رهيو آهي. قطري ريال 61 اعشاريه 66 رپيه خريد ڪيو ۽ 62 اعشاريه 16 رپيه عماني ريل 583 اعشاريه 74 پيسا خريد و فروخت 588 رپيا 24 پئسا ڪويتي دينار 733 رپيا 738 پئسا ۽ بحريني دينار 738 رپيا 738 پئسا خريد ڪيو بحريني دينار 596 ڏهائي 93 پئسا ۽ ملائيشيا 60 رپيا 60 پئسا وڪرو. رپيو 6 پئسا ۽ 81 پئسا گهٽجي ويو آهي. مني چينجر جي دڪانن تي ڊالرن تي شرط لڳائيندڙ ماڻهن جو هڪ وڏو انگ جمعي جي ڏينهن ڏٺو ويو، جيڪي ملڪ جي سياسي ۽ معاشي حالتن جي بهتري سبب خريد ڪيل ڊالر مهانگي اگهه تي وڪرو ڪرڻ لاءِ مني چينجرز وٽ پهچي ويا.پاڪستان ۾ ڊالر 240 ۽ 250 رپين مان گهٽجي وفاقي راڄڌاني اسلام آباد ۾ جمعي تي 207 رپين تائين پهچي ويو، جنهن سبب سڄي پاڪستان ۾ اسٽيل، سيمنٽ ۽ موٽر گاڏين جي قيمتن ۾ به گهٽتائي جو امڪان آهي. هونڊا پنهنجي ڪار جي قيمت ۾ 17 لک رپيا، ٽويوٽا 30 لک رپيا ۽ سوزوڪي جي قيمت ۾ 10 لک رپيا واڌ ڪري ڇڏي، ڪاروباري برادري جو چوڻ آهي ته آگسٽ جي آخر ۾ آءِ ايم ايف سان معاهدو ٿيڻ جي هڪ هفتو پوءِ هونڊا پنهنجي ڪار جي قيمتن ۾ واڌ ڪري ڇڏي، هنن جاپاني ڪمپني پنهنجي گاڏين جي قيمتن ۾ 10 لک، 15 لک ۽ 30 لک تائين جو اضافو واپس وٺڻ تي مجبور ٿي ويندا.اهڙي طرح واپارين به سيپٽمبر جي پهرين هفتي ۾ سيمنٽ، اسٽيل، خوردني تيل جي قيمتن ۾ گهٽتائي جا اشارا ڏيڻ شروع ڪري ڇڏيا آهن.
