ڪراچي (اسٽاف رپورٽر)اطلاعات، اقليتي معاملن، سماجي تحفظ واري نگران صوبائي وزير ۽ صدر آرٽس ڪائونسل محمد احمد شاهه اربع ڏينهن گورنمينٽ سٽي ڪاليج حيدرآباد ۾ نامياري دانشور ۽ ادبي شخصيت مرزا عابد عباس جي نالي لائبريريءَ جو افتتاح ڪيو. تقريب ۾ مرزا عابد عباس جي چئن پٽن معروف صحافي اظهر عباس، مظهر عباس، ظفر عباس ۽ ميجر جنرل رٽائرڊ اطهر عباس، کان علاوه عقيل عباس جعفري سميت ادبي ۽ سماجي شخصيتن شرڪت ڪئي. نگران صوبائي وزير اطلاعات اقليتي معاملن سوشل سيڪيورٽي جي صدر آرٽس ڪائونسل محمد احمد شاهه تقريب کي خطاب ڪندي چيو ته منهنجي مرزا عابد عباس سان دوستي هئي. مرزا عابد عباس وٽ مون ڪيترائي مفت ماني کاڌي هئي. مان سندس خاندان سان ويجھو تعلق رکندڙ آهيان. مون کي ننڍپڻ کان ئي شاعريءَ جو شوق هو. مرزا صاحب سان اسان جون شاعريءَ تي ڊگهيون بحث ٿينديون هيون. سماج مرزا صاحب سان سٺو سلوڪ نه ڪيو، پر مرزا عابد عباس جي چهري تي سڪون هو. مرزا عابد عباس کي شهرت جو رتي برابر شوق نه هو. هن مشاعرن ۾ وڃڻ بند ڇڏي ڏنو هو. مون وڏي مشڪل سان کين مشاعرن ۾ شرڪت لاءِ قائل ڪيو. حيدرآباد شهر مرزا عابد عباس اندر وسندو هو. هن ڪاليج جي ديوارن، لنگهن تي مرزا عابد عباس جا نقش چٽيل آهن. مرزا عابد عباس جي نالي سان هن شهر ۾ هڪ اهم روڊ هجڻ گهرجي. اسان جي سماج جا هيرو بدلجي ويا آهن. مرزا عابد عباس کي حيدرآباد جو سر سيد سڏيو ويندو هو. سڄو سماج پريشانيءَ جو شڪار آهي. پئسو عزتدار هجڻ يا نه هجڻ جو ذريعو بڻجي ويو آهي. هن سماج ۾ علمي ۽ ادبي شخصيتون هاڻي مايوس ٿي ڪنڊن ۾ ويٺيون آهن. پروگرام جو مقصد هن سماج جي معمارن کي زنده ڪرڻ آهي، آرٽس ڪائونسل آف پاڪستان ڪراچي سٽي ڪاليج جي لائبريريءَ کي ڪتاب عطيو ڪندي. نگران اطلاعات واري صوبائي وزير محمد احمد شاهه ميڊيا سان ڳالهائيندي چيو ته اڄ حيدرآباد جي نامور دانشور ۽ ادبي شخصيت مرزا عابد عباس جي ورسي آهي. هو هن شهر ۾ هڪ راھ جو ڏيئو هو. گورنمينٽ سٽي ڪاليج حيدرآباد جو هڪ تاريخي ڪاليج آهي. مرزا عابد عباس جي شاگردن ۾ وڏا بيوروڪريٽ، شاعر ۽ اديب شامل آهن. مرزا عابد گهڻو وقت گورنمينٽ سٽي ڪاليج حيدرآباد ۾ پڙهائڻ جون خدمتون سر انجام ڏيندو رهيو. اڄ گورنمينٽ سٽي ڪاليج حيدرآباد جي لائبريري مرزا عابد عباس جي نالي سان جوڙي وئي آهي. مرزا عابد عباس 18 سالن تائين حيدرآباد ۾ هندو-پاڪ مشاعرا منعقد ڪرايا. هن چيو ته قومون تعليمي ادارن سان ٺهنديون آهن. اسان تعليم جي شعبي کي اها اهميت نه ڏني آهي جيڪا هڪ مهذب سماج کي ڏيڻ گهرجي. هاڻي ڪاليج جي چوڌاري حالتون تباھ برباد آهن. حيدرآباد ڪنهن زماني ۾ تعليم، ادب ۽ روشنين جو شهر هو. هن شهر کي چند ماڻهن برباد ڪيو. هن چيو ته ڪوشش ڪري رهيا آهيون ته هن شهر کي اصل شڪل ۾ بحال ڪيو وڃي. ان کي ٻيهر رنگن ۽ روشنين جو شهر بڻايو، هن وڌيڪ چيو ته آرٽس ڪائونسل آف پاڪستان پاران ڪراچي سٽي اسڪول حيدرآباد ۾ ٽن ڏينهن وارو پاڪستان لٽريچر فيسٽيول منعقد ڪيو پيو وڃي، جنهن جو باضابطه افتتاح پهرين مارچ تي ڪيو ويندو. فيسٽيول ۾ ادب ۽ فن سان لاڳاپيل مشهور شخصيتون شرڪت ڪنديون. حيدرآباد جي ثقافتي ورثي کان علاوه مرزا عابد عباس تي پڻ هڪ سيشن منعقد ڪيو ويندو. فيسٽيول ۾ نامور گلوڪار پڻ پرفارم ڪندا. فيسٽيول ۾ عوام لاءِ ڪا به ٽڪيٽ نه هوندي. هن چيو ته چونڊ نشان ڏيڻ يا نه ڏيڻ سپريم ڪورٽ جو فيصلو آهي. نگران وڏي وزير جي اڳواڻي ۾ سنڌ ۾ اليڪشن جي مڪمل تياري ڪئي وئي آهي. سنڌ حڪومت کي اڃا تائين اليڪشن بابت هڪ به شڪايت نه ملي آهي. هن چيو ته فوج کي طلب ڪرڻ جو فيصلو اسان جو ناهي، فيصلو اليڪشن ڪميشن آف پاڪستان ڪندو آهي پر جيڪڏهن اليڪشن دوران صورتحال خراب ٿي ته فوج پٺتي تيار هوندي آهي. هن چيو ته جيڪڏهن ٻن ڏينهن ۾ توهان جي چئنلز تي ٻه ارب جا اشتهار ڏٺا آهن ته ٻڌايو، مون 15 ڪروڙ رپين جا اشتهار جاري ڪيا آهن. هن چيو ته سوشل ميڊيا هڪ شتر بي مهار آهي. ميڊيا ۾ ڪجهه بليڪ ميلر به آهن. سندن دڪان بند آهن ان ڪري هو پروپيگنڊا ڪري رهيا آهن. مشهور صحافي مظهر عباس چيو ته مون کي ياد آهي جڏهن منهنجو والد گذاري ويو ته هتي هڪ تقريب ٿي هئي، ان وقت به روڊ اهڙو ئي هو، جهڙو اڄ آهي. هن چيو ته اسان جا ايوان آباد، جڏهن ته اسڪول ويران آهن. ڊاڪٽر مبارڪ علي والد صاحب لاءِ چيو هو ته مرزا عابد عباس جهڙو ٻيو ڪو به پرنسپال هن ڪاليج ۾ ناهي آيو. سٽي ڪاليج ۾ ڪنهن به ٻار جو پرچو انڪري ڪڏهن به رڪيو ويو ڇاڪاڻ ته وٽس فيس جا پئسا نه هئا. هن چيو ته هن ملڪ کي اسٽيٽ بڻائڻو هو پر اسان ان کي ريئل اسٽيٽ بڻائي ڇڏيو. جتي تعليمي ادارا وڌڻ گهرجن ها، اهي سُڪڙجي ويا آهن. ميجر جنرل (ر) اطهر عباس ڳالهائيندي چيو ته سٽي ڪاليج حيدرآباد سان سندس ننڍپڻ جون ڪيتريون ئي يادون وابسته آهن. هتي تاريخ آهي جيڪا ڳالهائي ٿي، مان جيڪو هتان کڻي وڃي رهيو آهيان اهو منهنجي لاءِ اثاثو آهي. مون لاءِ هتي اچڻ خوش نصيبي جي ڳالھ آهي. اسان جو والد صاحب تعليم جي ميدان ۾ هڪ مڪمل شاهڪار هو. گهر جا معاملا ماءُ جي حوالي ڪيو ويو، جڏهن ته گهر کان ٻاهر جي ذميواري، ادبي تقريبون ۽ مشاعرا پيءُ والد صاحب جوش ۽ جذبي سان سرانجام ڏيندو هو. هو هڪ شفيق پيءُ هجڻ سان گڏ هڪ رهنما ۽ مهربان دوست به هو. ماءُ جي وفات کان پوءِ پيءُ اسان کي پاليو. انهن جي ذهن ۾ جيڪي رول ماڊل هئا، انهن اسان کي به اهو ئي ٺاهڻ جي ڪوشش ڪئي. هن چيو ته جسٽس ايم آر ڪياني والد صاحب جو رول ماڊل هو. اسان جي گهر ۾ سندس تصوير لڳل هئي. جڏهن ڪنهن سماج ۾ رول ماڊلز گهٽجي ويندا آهن ته اهو سماج انتشار جو شڪار ٿي ويندو آهي. عقيل عباس جعفري چيو ته مون کي تمام گهڻي خوشي ٿي آهي ته منهنجي تجويز تي پرنسپال سٽي ڪاليج ڪاليج جي لائبريري جو نالو مرزا عابد عباس جي نالي سان رکيو آهي. نگران صوبائي وزير اطلاعات احمد شاهه کي گذارش آهي ته حيدرآباد جي ميئر کي چيو وڃي ته هن شهر جي ڪنهن روڊ جو نالو مرزا عابد عباس جي نالي تي رکيو وڃي. هن چيو ته مون مرزا عابد عباس جي ڪلام ۽ لکڻين کي گڏ ڪري ڪتاب ٺاهيو آهي. عقيل عباس جعفري مرزا عابد عباس جي زندگيءَ جا ڪجهه پهلو ۽ سندس شاعري سامعين کي ٻڌائي. تقريب دوران نگران وڏي وزير سنڌ جسٽس (ر) مقبول باقر جو وڊيو خطاب پڻ ڏيکاريو ويو، جنهن ۾ هن چيو ته جيڪي قومون پنهنجن محسنن ۽ اڳواڻن کي ياد رکنديون آهن اهي ڪڏهن به ناڪام ناهين ٿينديون. مون کي ڏاڍي خوشي ٿي رهي آهي ته مان توهان کي پنهنجي دور جي هڪ معتبر، علمي ۽ ادبي شخصيت ۽ استاد، گورنمينٽ سٽي ڪاليج حيدرآباد جي باني ۽ پرنسپال مرزا عابد عباس جي ياد ۾ منعقد ڪيل تقريب کي خطاب ڪري رهيو آهيان. اڄوڪو ڏينهن هن عظيم انسان کي خراج عقيدت پيش ڪرڻ جو ڏينهن آهي جنهن جذبي، خلوص ۽ لگن سان هڪ تعليم يافته سماج جي تعمير لاءِ جدوجهد ڪئي. مرزا عابد عباس هڪ بهترين انسان هو، جيڪو اڄ جي نوجوانن لاءِ ڪيترن ئي طريقن سان هڪ مثال آهي. هو پنهنجي ذات ۾ انجمن هئا، اوهان اديب سان گڏوگڏ گيت نگار به هو. عابد صاحب ريڊيو پاڪستان حيدرآباد تان جشن تمثيل لاءِ ڊراما لکندو ۽ نشر ڪندو هو. مرزا صاحب ريڊيو لاءِ ڪيترائي گيت لکيا. پنهنجي وقت جا وڏا شاعر ۽ اديب سندس رهائشگاهه تي ايندا هئا، جن ۾ جوش مليح آبادي، جگر مرادآبادي، فيض احمد فيض، علامه رشيد ترابي جهڙا وڏا ماڻهو ايندا هئا. جنهن درسگاھ ۾ توهان اڄ موجود آهيو، اتي مرزا عابد عباس جهڙي عظيم شخصيت جي سرپرستي ۾ حيدرآباد جي تاريخ ۾ هڪ سونهري باب رقم ٿيو آهي. هي ڪاليج حيدرآباد ۾ شام جي وقت ۾ تدريس لاءِ پهريون ڪاليج هو، مرزا عابد ڪاليج کي شاندار انتظامي صلاحيتن ۽ موثر تدريسي تدبيرن سان اهڙي طرح آباد ڪيو جو اهو علم و ادب جو گہر بڻجي ويو. اوهان نهايت رحمدل ۽ دردمند انسان هئا. مرزا عابد عباس لساني اختلافن کي ختم ڪري هتي رهندڙ سڀني قوميتن کي پنکڙين وانگر متحد ڪري ثقافت جو هڪ خوبصورت گل جوڙيو. اردو، سنڌي سميت سڀئي لساني اڪائين ۾ قدر جي نگاھ سان ڏٺو ويندو هو. هن حيدرآباد شهر کي علم ۽ ادب جي سڃاڻپ ڏني. ڪاليج ۾ ڪيترائي سال خدمتون سرانجام ڏيڻ بعد کيس حيدرآباد بورڊ جو سيڪريٽري مقرر ڪيو ويو. اوهان هڪ ڇانون واري وڻ جي مثال هئا. اوهان وٽ جيڪو به سوالي آيو، سو مايوس نه موٽيو. مرزا صاحب پنهنجي سڄي زندگي نهايت سادگيءَ ۽ پروقار انداز سان گذاري. الله تعاليٰ مرزا صاحب کي ان سچي ۽ بي لوث خدمت جي ڪري نه صرف عزت ۽ احترام سان نوازيو پر سندس اولاد کي به پنهنجي رحمت ۽ فضل سان نوازيو. اڄ توهان جا پنج ئي ٻار ڪامياب ۽ خوشحال زندگي گذاري رهيا آهن. اوهان جا چار پٽ صحافت ۽ نشريات جي ميدان ۾ نمايان ۽ منفرد حيثيت رکن ٿا.
