اسلام آباد(بيورو)پاڪستان کي عالمي مالياتي فنڊ (IMF) کان اٽڪل 1.85 بلين ڊالر جون ٻه گڏيل قسطون حاصل ڪرڻ لاءِ جولاءِ جي آخر يا آگسٽ جي شروعات تائين گهٽ ۾ گهٽ ٻه وڌيڪ ’اڳتي قدم‘ کڻڻا پوندا.ڊان اخبار جي رپورٽ موجب سينيئر حڪومتي ذريعن جو چوڻ آهي ته اهي احتياطي تدابير، جيڪي حڪومت طرفان ڍانچي سڌارن جي ڪارڪردگي جي جائزي کان علاوه هوندا، آءِ ايم ايف جي ايگزيڪيوٽو بورڊ پاران 39 مهينن جي عرصي ۾ قرض پروگرام جو حصو آهي. ، جيڪو جولاءِ 2019 ۾ شروع ٿيو، 1 بلين رپين جي ستين ۽ اٺين ٽه ماهي قسطن جي منظوري جي ضرورت پوندي. ناڻي واري وزير مفتاح اسماعيل ڪالهه اعلان ڪيو هو ته پاڪستان کي ستين ۽ اٺين گڏيل جائزي لاءِ آءِ ايم ايف کان اقتصادي ۽ مالي پاليسين جو ياداشت (ايم اي ايف پي) ملي ويو آهي. ايم اي ايف پي تحت ابتدائي قدمن ۾ آءِ ايم ايف سان ٿيل معاهدي موجب وفاقي بجيٽ جي منظوري شامل آهي، جيڪو 24 جون تي قومي اسيمبلي ۾ پيش ڪيو ويو هو، جنهن تحت صوبائي حڪومتن سان مفاهمت جي ياداشت تي صحيحون ڪيون ويون، جنهن ۾ جمع ڪرائڻ به شامل آهي. هڪ مفاهمتي ياداشت (ايم او يو) جنهن موجب صوبائي حڪومتون گڏيل طور تي وفاق کي اٽڪل 750 ارب رپين جو نقد سرپلس فراهم ڪنديون.ايم اي ايف پي بجيٽ انهن قدمن تي مبني آهي جنهن جو اعلان مفتاح اسماعيل گذريل هفتي قومي اسيمبلي ۾ پنهنجي اختتامي تقرير ۾ ڪيو هو نظر ثاني ٿيل بجيٽ تي، جنهن ۾ 17.16 ٽريلين روپين جي مالياتي ايڊجسٽمينٽ (جي ڊي پي جو 2.2 سيڪڙو) ڪئي وئي هئي، جيڪا ٽيڪس هوندي. گهڻو ڪري 10 ٽيڪسن جي ذريعي لاڳو ڪيو ويو آهي، جنهن ۾ 13 صنعتن تي 10 سيڪڙو سپر ٽيڪس ۽ 50,000 رپيا في مهيني کان وڌيڪ آمدني تي ذاتي آمدني ٽيڪس شامل آهن. اها هڪ سال ۾ سڀ کان وڏي مالياتي ايڊجسٽمينٽ آهي جيڪا 16 ٽريلين رپين جي بنيادي خساري کي ايندڙ مالي سال لاءِ 152 ارب رپين جي سرپلس ۾ تبديل ڪرڻ سان گڏوگڏ سود جي ادائيگي ۾ به مدد ڪندي.ناڻي واري وزارت مجموعي بجيٽ خساري کي جي ڊي پي جي 4.9 سيڪڙو تي ڪنٽرول ڪرڻ لاءِ بجيٽ ۾ 800 ارب رپيا (جي ڊي پي جو اٽڪل 1 سيڪڙو) صوبائي سرپلس جو تخمينو لڳايو هو، پر ٽن صوبن، سنڌ، بلوچستان ۽ خيبرپختونخواهه ۾ خسارو هلي رهيو آهي. ڪي پي بجيٽ يا سرپلس جو اعلان نه ڪيو، صوبن جي ان قدم سان پنجاب پاران اعلانيل 125 ارب رپين جو سرپلس به ختم ٿي ويو، جيڪو ان جي حصي کان تمام گهٽ هو. وفاقي حڪومت کي گهرجي ته هاڻي صوبن پاران ڪيل ايم او يو کي آءِ ايم ايف سان شيئر ڪري ۽ احتياطي تدبير جي طور تي پارليامينٽ مان منظور ڪيل فنانس بل پاس ڪري ته جيئن حڪومت پاران مالياتي فريم ورڪ ۾ پيش ڪيل بجيٽ انگن اکرن تي عمل ڪيو وڃي. ٻئي ڌريون ان کان پوءِ ايندڙ ٻن ڏينهن ۾ گڏيل طور تي ايم اي ايف پي جو جائزو وٺنديون، جنهن تي ناڻي واري وزير ۽ اسٽيٽ بينڪ جي گورنر طرفان رسمي طور تي دستخط ڪيا ويندا، جيڪي ميمبرن کي پيش ڪندا.آفيسرن جو چوڻ آهي ته اٽڪل 918 ملين ڊالر يعني 687 ملين ڊالر، اسپيشل ڊرائنگ رائيٽس (ايس ڊي آر) جون ٻه قسطون پاڪستان کي هڪ ئي وقت جولاءِ جي آخري هفتي ۽ آگسٽ جي پهرين هفتي ۾ ڏنيون وينديون.
