رپبلڪن پارٽي کي تاريخي شڪست

رپبلڪن پارٽي کي تاريخي شڪست

اعجاز ممنائي
آمريڪا ۾ 3 نومبر 2026 تي ٿيل وچ مدي وارين چونڊن ۾ صدر ڊونلڊ ٽرمپ جي رپبلڪن پارٽي کي تاريخي ۽ سخت شڪست ملي آهي. آمريڪي ميڊيا ۽ ايسوسيئيٽڊ پريس جي نتيجن موجب ڊيموڪريٽس ڪانگريس جي ٻنهي ايوانن – سينيٽ ۽ هائوس تي قبضو حاصل ڪري ورتو آهي. هي چونڊون ٽرمپ جي ٻئي دور جي پهرين ٻن سالن تي عوامي ريفرنڊم سمجهيون پئي ويون. ڊيموڪريٽس سينيٽ ۾ گهٽ ۾ گهٽ 6 سيٽون رپبلڪن کان کسي ورتيون ۽ 51 سيٽن سان اڪثريت حاصل ڪري ورتي. جيمس ٽالارڪو ڪين پاڪسٽن کي شڪست ڏئي 1988 کان پوءِ پهريون ڊيموڪريٽ بڻيو جنهن ٽيڪساس ۾ اسٽيٽ ليول چونڊ کٽي۔ اينئي اينڊروز ڊارلين گراهم (لنڊسي گراهم جي ڀيڻ) کي شڪست ڏني – 1998 کان پوءِ پهرين ڊيموڪريٽ جي فتح ٿي۔ ايڊم هيملٽن روجر مارشل کي هارايو ڪينساس ۾ 1932 کان پوءِ پهريون ڊيموڪريٽ سينيٽر بڻيو۔ اوهيو ۾ شيروڊ برائون جان هسٽڊ کي شڪست ڏني۔ آئيووا ۾ جوش ٽورڪ ايشلي هنسن کي هارايو، ڇهين فلپ۔ نارٿ ڪيرولائنا ۾ اڳوڻي گورنر راءِ ڪوپر مائيڪل واٽلي کي شڪست ڏني۔ جڏهن ته هائوس ۾ رپبلڪن وٽ 218-214 جي پتلي اڪثريت هئي. ڊيموڪريٽس کي صرف 4 سيٽون کپن هيون، پر هنن 9 کان وڌيڪ سيٽون کٽيون. فاڪس نيوز ۽ بلومبرگ موجب ڊيموڪريٽس 223 سيٽون کٽي اڪثريت ثابت ڪري ڇڏي. آئيووا ۾ 3، نارٿ ڪيرولائنا ۾ 5، ڪينٽڪي ۽ پينسلوانيا ۾ به رپبلڪن سيٽون ڊيموڪريٽس کسي ورتيون.ٽيڪساس ۾ گينا هينوجوسا گريگ ايبٽ کي شڪست ڏئي 1992 کان پوءِ ٽيڪساس جي پهرين ڊيموڪريٽ گورنر بڻجندي۔ اوهيو ايمي ايڪٽن وويڪ راماسوامي کي هارايو۔ جارجيا ۾ ڪيشا لانس باٽمز آمريڪا جي پهرين ڪاري عورت گورنر بڻجي وئي۔ آئيووا ۾ راب سينڊ گورنر جي ڪرسي کسي ورتي آمريڪا ۾ وچ مدي وارين چونڊن لاءِ مختلف رياستن ۾ پولنگ جو وقت ختم ٿيڻ کان پوءِ ووٽن جي ڳڻپ جاري آهي، جڏهن ته مختلف رياستن مان شروعاتي نتيجا پڻ اچڻ شروع ٿي ويا آهن. شروعاتي نتيجا ڊيموڪريٽس لاءِ ڳرو وزن ڏيکارين ٿا، ۽ اهڙا اشارا آهن ته ڊونلڊ ٽرمپ جي ريپبلڪن پارٽي کي وڏو ڌڪ لڳندو. رپورٽ موجب، ڪنهن به پارٽي کي 435 ميمبرن واري هائوس آف ريپريزنٽيٽوز تي ڪنٽرول حاصل ڪرڻ لاءِ 218 سيٽون کٽڻ جي ضرورت آهي. هائوس آف ريپريزنٽيٽوز ۾ شروعاتي نتيجن موجب، ڊيموڪريٽس 132 سيٽون کٽيون آهن ۽ ريپبلڪن 77 سيٽون کٽيون آهن. ڊيموڪريٽڪ پارٽي جي اميدوارن اهم ڪاميابيون حاصل ڪيون آهن، جڏهن ته ڪيترن ئي اڳواڻن ڪاميابي سان پنهنجي سيٽن جو دفاع ڪيو آهي. آمريڪي ميڊيا موجب، ڊيموڪريٽس کي اڃا تائين سينيٽ ۾ به واضح برتري حاصل آهي. شروعاتي نتيجن ۾، ڊيموڪريٽس 46 سيٽون کٽيون آهن جڏهن ته ريپبلڪن 37 سيٽون کٽيون آهن. ابتدائي نتيجن موجب، ڪينٽڪي جي ضلعي 5 ۾ ريپبلڪن اميدوار هال راجرز کي ڪامياب قرار ڏنو ويو، جڏهن ته ڊيموڪريٽ اميدوار مورگن ميڪ گاروي ضلعي 3 سيٽ کٽي ورتي. ڊيموڪريٽ اميدوار ڊيبي واسرمين شولٽز فلوريڊا جي ضلعي 12 ۾ ريپبلڪن مخالف برينٽ اينڊرسن کي شڪست ڏئي ڪانگريس جي ميمبر طور پنهنجو مسلسل 12 هون مدو کٽيو. ريپبلڪن اميدوار جم شوارٽزل کي فلوريڊا جي ضلعي 19 ۾ به ڪامياب قرار ڏنو ويو، جڏهن ته ڊيموڪريٽ اميدوار لوئس فرينڪل ضلعي 23 ۾ ڪاميابي حاصل ڪئي. ڊيموڪريٽس رياست جارجيا ۾ به ڪيتريون ئي سيٽون کٽيون، ضلعي 5 مان نڪيما وليمز، ضلعي 13 مان جيسمين ڪلارڪ، ضلعي 6 مان لوسي ميڪ بيٿ، ۽ ضلعي 4 مان هينڪ جانسن هائوس آف ريپريزنٽيٽوز سيٽون کٽيون. ڊيموڪريٽڪ اميدوار بيڪا بالنٽ ورمونٽ جي ضلعي 1 مان پنهنجي ريپبلڪن مخالف کي شڪست ڏني، جڏهن ته اوهائيو رياست جي هائوس آف ريپريزنٽيٽوز ۾ ٽي سيٽون پڻ ڊيموڪريٽس کي مليون. ڊيموڪريٽ اميدوار فريڊرڪ ڊي ٽيڪساس جي ضلعي 30 مان ڪامياب ٿيو، فلوريڊا مان نتيجن موجب، ڊيموڪريٽس هائوس آف ريپريزنٽيٽوز ۾ 4 سيٽون کٽيون، جڏهن ته ريپبلڪن 5 سيٽون کٽيون. ٻئي طرف، ڊيموڪريٽس سينيٽ جي چونڊن ۾ پڻ ڪيتريون ئي اهم ڪاميابيون حاصل ڪيون، ڊيموڪريٽ اميدوار جون اوسوف جارجيا مان سينيٽ جي سيٽ کٽي، جڏهن ته ڊيموڪريٽڪ اميدوار ڊيلاويئر، نيو جرسي، روڊ آئيلينڊ، ميساچوسٽس ۽ الينوئيس مان به ڪامياب ٿيا. ڊيموڪريٽ اميدوار ڪرس پاپاس نيو هيمپشائر مان سينيٽ جي سيٽ کٽي، جڏهن ته اتر ڪيرولائنا مان ڊيموڪريٽ اميدوار راءِ ڪوپر پڻ سينيٽ لاءِ چونڊيو ويو. ڊيموڪريٽس هاڻي تائين 9 سينيٽ سيٽون کٽڻ ۾ ڪامياب ٿي ويا آهن. بهرحال، فلوريڊا مان ريپبلڪن اميدوار ايشلي موڊي سينيٽ جي سيٽ کٽي، جيڪا مارڪو روبيو 2025 ۾ آمريڪي سيڪريٽري آف اسٽيٽ بڻجڻ کان پوءِ خالي ڪئي هئي. صرف اهو ئي نه، پر ڊيموڪريٽس گورنر جي چونڊن ۾ به ڪاميابيون حاصل ڪيون آهن، ڊيموڪريٽڪ اميدوارن ميري لينڊ، پنسلوانيا، ميساچوسٽس ۽ الينوئيس ۾ گورنر چونڊيا. آمريڪي ڪانگريس جي ٻنهي ايوانن جي ڪنٽرول لاءِ انهن چونڊن ۾، جيڪا پارٽي هائوس آف ريپريزنٽيٽوز ۾ 435 سيٽن مان گهٽ ۾ گهٽ 218 سيٽون کٽيندي ان کي اڪثريت ملندي. ڊيموڪريٽس کي اميد آهي ته اهي ايوان جو ڪنٽرول حاصل ڪرڻ لاءِ گهربل سيٽون کٽي وٺندا، جڏهن ته ريپبلڪن پنهنجي اڪثريت برقرار رکڻ لاءِ ميدان ۾ آهن. چونڊ نتيجن جي واضح ٿيڻ کان پوءِ ئي اهو فيصلو ڪرڻ ممڪن ٿيندو ته صدر ٽرمپ جي پارٽي، ريپبلڪن پارٽي، ڪانگريس ۾ پنهنجي پوزيشن برقرار رکڻ ۾ ڪامياب ٿيندي يا ڊيموڪريٽس ايوان نمائندگان جو ڪنٽرول حاصل ڪري آمريڪي سياست ۾ هڪ نئين صورتحال پيدا ڪندا.
آمريڪي تجزيه نگارن موجب جيڪي وڏا ڪارڻ هئا تن ۾ مهانگائي ۽ زندگي جا خرچ 75 سيڪڙو ووٽرن چيو ته ملڪ غلط رخ ۾ وڃي رهيو آهي۔ ٽيرف پاليسي ٽرمپ جا نوان ٽيرف عام ماڻهو تي بار بڻيا۔ ايران خلاف جنگ سبب پيٽرول جي قيمتن ۾ وڏو اضافو ٿيو، جيڪو رپبلڪن لاءِ نقصانڪار ثابت ٿيو۔ ايگزٽ پول موجب اڌ کان وڌيڪ ووٽرن هن چونڊ کي ٽرمپ کي رد ڪرڻ جو موقعو سمجهيو.شڪست کان پوءِ ٽرمپ نيويارڪ ٽائيمز کي چيو ته هو ڊيموڪريٽس سان گڏجي ڪم ڪرڻ لاءِ تيار آهي. ٻئي طرف سوشل ميڊيا تي هن چيو ته “ڊيموڪريٽس چريائپ وارا بل آڻيندا، مان ويٽو ڪندس” ۽ ٽيڪساس جي هار جو ذميوار گورنر ايبٽ کي قرار ڏنو. هاڻي ڊيموڪريٽس وٽ ايوان ۾ اڪثريت هجڻ سبب هو ٽرمپ جي قانون سازي کي روڪي سگهن ٿا ۽ سندس انتظاميه جي خلاف جاچ شروع ڪري سگهن ٿا. وائيٽ هائوس جي آخري ٻن سالن ۾ واشنگٽن ۾ سخت سياسي ڇڪتاڻ ۽ گهڻو ڪري گهٽتائي (Gridlock) ڏسڻ ۾ ايندي.آمريڪي تاريخ ۾ ٻي عالمي جنگ کان پوءِ رڳو ٻه ڀيرا ائين ٿيو آهي جو صدر جي پارٽي وچ مدي وارين چونڊن ۾ سيٽون نه وڃايون هجن، تنهن ڪري هي نتيجو تاريخي رجحان موجب ئي آهي، پر هن ڀيري ڌڪ تمام وڏو آهي.

پهنجو تبصرو موڪليو