ڪراچي (اسٽاف رپورٽر) ڊينگي خلاف مسلسل ۽ زوردار مهم جاري آهي. بس ٿورو احتياط ڪريو. صحت کاتي سنڌ جو سيڪريٽري ريحان بلوچ جو چوڻ آهي ته صحت کاتي کي روزانو 164 اسپتالن ۽ 53 ليبارٽرين مان ڊينگي جي ڪيس رپورٽون ملي رهيون آهن، جن ۾ ڪراچي ۾ 36 ۽ حيدرآباد ۾ 17 شامل آهن. تفصيل ڏيندي ريحان بلوچ چيو ته صحت کاتي سال جي شروعات ۾ سڀني لاڳاپيل کاتن کي آگاهه ڪيو هو ۽ ان مطابق سڀني لاڳاپيل ادارن کي هڪ ايڊوائزري پڻ جاري ڪئي هئي. ڊينگي جو موسم سيپٽمبر، آڪٽوبر ۽ نومبر ۾ عروج تي هوندو آهي، پر حڪومت پهرين ڏينهن کان سرگرم آهي. ڊائريڪٽوريٽ جنرل هيلٿ سروسز حيدرآباد جي ويڪٽر بورن ڊزيزيز ونگ ذريعي ڊينگي کي ڪنٽرول ڪرڻ لاءِ سرگرميون جاري آهن. 7 مارچ تي سڀني ضلعي صحت آفيسرن، تدريسي اسپتالن ۽ طبي ادارن کي جامع هدايتون جاري ڪيون ويون. مون سون کان اڳ ۽ بعد ۾ 30 ضلعن ۾ 62 سروي ڪيا ويا، جن ۾ 191 هنڌن کي مڇرن جي افزائش جي جڳهن جي طور تي سڃاڻپ ڪيو ويو ۽ انهن هنڌن تي فوري طور تي لاروا جي خاتمي ۽ اسپري آپريشن ڪيا ويا. صحت واري سيڪريٽري ريحان بلوچ تفصيل ڏيندي چيو ته پهرين آڪٽوبر کان 2 نومبر تائين اسپتال ۾ 482 مريض داخل ٿيا، جن مان 28 آڪٽوبر تائين 314 مريض داخل ٿيا ۽ 29 آڪٽوبر کان 2 نومبر تائين 168 مريض داخل ٿيا. افسوس جي ڳالهه آهي ته آڪٽوبر دوران سڄي سنڌ ۾ ڊينگي سبب ڪل 13 فوتگيون رپورٽ ٿيون، جن ۾ حيدرآباد مان 4، ٽنڊو محمد خان مان 1، ڪراچي ڪورنگي مان 1، ڪراچي ملير مان 3، ڪراچي ايسٽ مان 2 ۽ ڪراچي ويسٽ مان 2 شامل آهن، جڏهن ته نومبر ۾ ڊينگي سبب هاڻي تائين 3 فوتگيون رپورٽ ٿيون آهن، جن ۾ حيدرآباد مان 2 ۽ ٽنڊو الهيار مان 1 شامل آهن. صحت واري سيڪريٽري ريحان بلوچ واضح ڪيو ته انهن مان ڪيترائي مريض اڳ ۾ ئي سنگين بيمارين ۾ مبتلا هئا، جنهن جي ڪري مريض جي حالت خراب ٿي وئي. اسپتال ڪميٽي ڊينگي جي موت جي هر ڪيس جي مڪمل رپورٽ جي تصديق ڪئي آهي ۽ موت جو سبب سڀني معاملن ۽ پهلوئن کي ڏسڻ کان پوءِ ئي ڊينگي طور درج ڪيو ويندو آهي. عوام کي گذارش آهي ته ڪنهن به افواه تي يقين نه ڪن. سيڪريٽري ريحان بلوچ چيو ته لياقت يونيورسٽي اسپتال حيدرآباد ۽ ڄامشورو پاران آڪٽوبر ۾ سرڪاري اسپتالن ۾ 855 ٽيسٽ ڪيا ويا، جن مان 621 مثبت آيا. ٻنهي اسپتالن ۾ ڊينگي جي مريضن لاءِ 121 بسترا مختص ڪيا ويا آهن. ڊائگنوسٽڪ ريسرچ ليبارٽري لمز LUMS ڄامشورو جي تحت حيدرآباد ۾ 7 ٽيسٽنگ پوائنٽ ڪم ڪري رهيا آهن، جنهن تحت صرف آڪٽوبر ۾ 32 هزار 491 ٽيسٽ ڪيا ويا، جن مان 15 هزار 305 پازيٽو آيا. آڪٽوبر جي شروعات ۾، ڊينگي جي ڪيسن جي گهٽ شرح جي ڪري ڊيٽا فراهم نه ڪيو ويو، پر هاڻي ڊينگي جي وڌندڙ ڪيسن کي نظر ۾ رکندي، صحت کاتي کي مڪمل ڊيٽا فراهم ڪيو پيو وڃي. سيڪريٽري صحت ريحان بلوچ چيو ته ڊينگي جي علاج ۽ ڪنٽرول لاءِ سڀني سامان جي وافر مقدار موجود آهي، جنهن ۾ 19 هزار 400 ٽيسٽنگ ڪٽس، 5 هزار 100 ڪلوگرام کان وڌيڪ اسپري دوائون، 8 هزار 700 ليٽر فوگنگ ڪيميڪل، 3 هزار 500 ڪلوگرام کان وڌيڪ لاروا سائيڊ ۽ 36 هزار 600 مڇر دانيون فراهم ڪيون ويون آهن. بين الاقوامي معيارن مطابق سڀني حساس هنڌن تي بار بار اسپري، فوگنگ ۽ لاروا جي خاتمي جو ڪم ڪيو پيو وڃي. حيدرآباد ۾ قاسم آباد ۽ لطيف آباد جهڙن هاٽ اسپاٽ ۾ روزانو پاڻي نيڪال ڪيو پيو وڃي. ٽي وي ۽ اخبارن ۾ عوامي آگاهي مهم پڻ مسلسل جاري آهي. سيڪريٽري ريحان بلوچ تفصيل سان ٻڌايو ته سنڌ هيلٿ ڪيئر ڪميشن خانگي ليبارٽرين ۾ ڊينگي، مليريا ۽ سي بي سي ٽيسٽ جي قيمتن ۾ نمايان گهٽتائي ڪئي آهي. اهي ماڻهن کي رليف فراهم ڪرڻ لاءِ هر ممڪن قدم کڻي رهيا آهن. سيڪريٽري ريحان بلوچ جو چوڻ آهي ته ڪجهه ملڪن ۾ وائرس جا نوان ميوٽيشن سامهون آيا آهن، جيڪي ڪجهه مريضن ۾ شدت وڌائي سگهن ٿا، جڏهن ته، سنڌ ۾ ڊينگي ريسپانس يونٽ مڪمل طور تي ڪم ڪري رهيو آهي. هر اسپتال ۾ ڊينگي وارڊ جي گنجائش وڌائي پئي وڃي. صورتحال جي مسلسل نگراني ڪئي پئي وڃي. سڀ سامان موجود آهي، فيلڊ آپريشن جاري آهن. عوام کي اپيل ڪئي وئي آهي ته پاڻي جمع نه ٿيڻ ڏيو ۽ لازمي احتياطي تدبيرن تي عمل ڪريو. حڪومت مڪمل طور تي متحرڪ آهي ۽ عوام جي حفاظت لاءِ هر ممڪن قدم کڻي رهي آهي.
