ڪراچي (اسٽاف رپورٽر) سنڌ جي وڏي وزير سيد مراد علي شاهه 15 جون تي ڪراچي شهر جو اوچتو دورو ڪيو ته جيئن ڪنهن به اڻوڻندڙ واقعي کان بچڻ لاءِ طوفاني هوائن جي خدشي کي نظر ۾ رکندي بل بورڊن، نيون سائينز، ٽريفڪ سائن بورڊن ۽ ٻيون ڪمزور انسٽاليشن هٽائڻ کي يقيني بڻايو وڃي. مراد علي شاهه چيف سيڪريٽري سهيل راجپوت ۽ ڪمشنر ڪراچي اقبال ميمڻ سان گڏ شاهراهه فيصل ايف ٽي سي بلڊنگ نرسري کان بغير پروٽوڪول دوري جي شروعات ڪئي. ايئرپورٽ جي ويجهو بل بورڊ اڏاوتون / فائونڊيشن ان وقت تائين لڳا پيا هئا. سنڌ جي وڏي وزير ڪمشنرن کي هدايت ڪئي ته انهن کي هٽائڻ لاءِ ڊپٽي ڪمشنرن ۽ ڊي ايم سيز کي پابند ڪيو وڃي. سنڌ جي وڏي وزير قائد آباد ۾ پراڻي عمارت جو دورو ڪيو جتي نه رڳو ماڻهو رهيل هئا پر ان ڇت تي بل بورڊ پڻ لڳل هئا. مراد علي شاهه بورڊن کي اتان هٽائيندي ڪمشنر کي هدايت ڪئي ته ماڻهن کي محفوظ هنڌن ڏانهن منتقل ڪيو وڃي. انکانپوءِ مراد علي شاهه چشما ڳوٺ، ريڙهي ڳوٺ، ابراهيم حيدري ۽ ڪورنگي ڪريڪ جو دورو ڪيو جتي هن علائقن جي ماڻهن جي لڏپلاڻ واري ڪم جو جائزو ورتو. ڪراچي مان لڏپلاڻ: ڪمشنر سنڌ جي وڏي وزير کي بريفنگ ڏيندي ٻڌايو ته طوفان دوران متاثر ٿيندڙ آبادي لڳ ڀڳ 40 هزار آهي ۽ 5 کان 10 هزار ماڻهن کي ريسڪيو وارن هنڌن ڏانهن منتقل ڪيو ويو آهي. لٺ بستي: تعليمي ادارن جون ٽي عمارتون گورنمينٽ پرائمري اسڪول لٺ بستي، ڊگري ڪاليج ڪيٽل ڪالوني ۽ سونامي سينٽر لٺ بستي کي امدادي ڪيمپون طور مقرر ڪيو ويو آهي. ريڙهي ۽ ديبلا پاڙا: ٽي ايف سي اسڪول ريڙهي، گورنمينٽ اسپتال ريڙهي، پرائمري اسڪول ريڙهي، واگوڊا، سونامي سينٽر ريڙهي کي امدادي ڪيمپن طور استعمال ڪيو ويندو. چشما ڳوٺ: سونامي سينٽر علي محمد خاصخيلي ڳوٺ، سونامي سينٽر جٽپاڙا، پرائمري اسڪول واگو در II، سيڪنڊري اسڪول علي محمد خاصخيلي ڳوٺ ۾ رليف ڪئمپون لڳايون وينديون. ابراهيم حيدري: سنڌ جي وڏي وزير کي ٻڌايو ويو ته سونامي سينٽر ابراهيم حيدري، گرلز ڊگري ڪاليج، فٽبال گرائونڊ ۽ ابراهيم حيدري پرائمري اسڪول مان ماڻهن کي ڪڍڻ شروع ڪيو ويو آهي. ٺٽي، سجاول ۽ بدين مان لڏپلاڻ: ڪمشنر حيدرآباد وڏي وزير کي ٻڌايو ته ٺٽي، سجاول ۽ بدين جي متاثرن جو انگ 85022 آهي جن مان 24105 کي محفوظ هنڌن ڏانهن منتقل ڪيو ويو آهي. لڏپلاڻ جاري آهي ۽ شام تائين وڌيڪ 13650 ماڻهن کي منتقل ڪيو ويندو. اڱاري جي رات تائين، لڏپلاڻ جو ڪل تعداد 37755 هوندو. تفصيل هن ريت آهن: ٺٽو: ڪيٽي بندر جي 13 هزار متاثر آبادي مان 6 هزار ماڻهن کي 7 رليف ڪئمپن ۾ منتقل ڪيو ويو آهي. ڳهوڙاٻاڙي: گهوڙاٻاڙي جي متاثر آبادي لڳ ڀڳ 5000 آهي جن مان 2000 کي ٽن محفوظ ڪئمپن ۾ منتقل ڪيو ويو آهي. سجاول: سجاول جي 36560 متاثرن مان 2578 کي 10 محفوظ ڪئمپن ۾ منتقل ڪيو ويو آهي، جاتي ۾ سامونڊي طوفان سبب 9027 ماڻهو متاثر ٿيا آهن جن مان 3027 کي چار محفوظ ڪئمپن ۾ منتقل ڪيو ويو آهي. اهڙي ريت خاروچن جي 7936 متاثرن مان 3000 کي محفوظ هنڌن ڏانهن منتقل ڪيو ويو آهي. بدين: شهيد فاضل راهو جي 11000 متاثرن مان 6500 کي 8 ڪئمپن ۾ منتقل ڪيو ويو آهي. بدين تعلقي جي 2500 متاثرن مان 1000 کي محفوظ هنڌن تي منتقل ڪيو ويو آهي. طوفان جي تازو صورتحال: ڪمشنر ڪراچي اقبال ميمڻ سنڌ جي وڏي وزير کي بريفنگ ڏيندي ٻڌايو ته سائيڪلون طوفان (هائيپر جوئي) اتر اوڀر عربي سمنڊ ۾ اتر کان اتر اولهه طرف وڌي رهيو آهي. سامونڊي طوفان ڪراچي کان 410 ڪلوميٽر ڏکڻ ۽ ٺٽي کان 400 ڪلوميٽر ڏکڻ طرف آهي. سسٽم سينٽر جي چوڌاري 150-160 ڪلوميٽر في ڪلاڪ جي رفتار سان هوائون 180 ڪلوميٽر في ڪلاڪ تائين پهچن ٿيون ۽ سامونڊي ڇوليون 30 فٽ وڏيون آهن. ماحول حالتون (سمنڊ جي مٿاڇري جو گرمي پد 29-30 درجا سينٽي گريڊ، گهٽ عمودي دٻاءُ ۽ مٿئين سطح تي پکڙاءٌ) جيڪا اڳڪٿي مطابق ساڳي شدت تي رهندي. موجوده صورتحال موجب مٿئين سطح جي تيز هوائن، سائيڪلون طوفان ”هائيپر جوائي“ جي 14 جون جي صبح تائين اتر طرف وڌڻ جو امڪان وڌي ويو آهي. ان کانپوء اهو اتر اوڀر ڏانهن ڦرندو ۽ ڪيٽي بندر (ڏکڻ اوڀر سنڌ) ۽ هندستاني گجرات جي ساحل سان 15 جون منجهند / شام تي ايندو. 13 کان 17 جون تائين ٺٽي، سجاول، بدين، ٿرپارڪر، ميرپورخاص ۽ عمرڪوٽ ۾ 80 کان 100 ڪلوميٽر في ڪلاڪ جي رفتار سان مٽيءَ جي طوفان سان گڏ ڏکڻ اوڀر سنڌ جي سامونڊي پٽي سان گڏ برسات جو امڪان آهي. ڪراچي، حيدرآباد، ٽنڊو محمد خان، ٽنڊوالهيار، شهيد بينظير آباد ۽ سانگهڙ ضلعن ۾ 14 کان 16 جون تائين 60 کان 80 ڪلوميٽر في ڪلاڪ جي رفتار سان مٽيءَ جون هوائن سان گڏ برسات پوڻ جو امڪان آهي. 3 کان 3.5 ميٽر (8-12 فٽ) جي طوفان جو امڪان آهي جنهن سان ڪيٽي بندر ۽ ٻيا هيٺاهين علائقا پاڻي هيٺ اچڻ جو خطرو آهي. سنڌ جي سامونڊي پٽي سان سمنڊ جون ڇوليون گهڻيون تيز آهن ۽ انهن جي اوچائي (2 کان 2.5 ميٽر) سان بلوچستان جي ساحلي پٽي (سونمياڻي، حب، ڪنڊملير، اورماڙا) کي متاثر ڪري سگهن ٿيون .
