ڪراچي (اسٽاف رپورٽر) سنڌ جي وڏي وزير سيد مراد علي شاهه جي صدارت هيٺ اعليٰ سطحي اجلاس ٿيو، جنهن ۾ ڪراچي جي انفراسٽرڪچر جي خراب صورتحال تي ڳڻتي جو اظهار ڪندي جاري ترقياتي منصوبن، تباهه ٿيل روڊن، گندي پاڻي جي نيڪال ۽ شهر ۾ ٽريفڪ جام جو وڏو سبب غيرقانوني پارڪنگ ۽ وڌندڙ حددخلين جي مسئلن کي قرار ڏنو ويو. وڏي وزير فيصلائتو قدم کڻندي شهر جي 10 کان 15 اهم روڊن تان حددخليون هٽائڻ جي آخري تاريخ مقرر ڪئي جنهن لاءِ هن مڪاني ادارن واري وزير سعيد غني جي سربراهي ۾ ٽاسڪ فورس جوڙڻ ۽ متاثر علائقن جي بهتري لاءِ فوري قدم کڻڻ جو حڪم ڏنو. وڏي وزير عوامي انفراسٽرڪچر کي نقصان پهچائڻ ۾ منشيات فروشن جي ڪردار جي نشاندهي ڪندي چيو ته اهي اسٽيل جي سلاخن، اسٽريٽ لائيٽ پائيپ ۽ ٻيو مواد چوري ڪندا آهن، جنهن سان عوامي جڳهيون وڌيڪ خراب ڏسڻ ۾ اينديون آهن. مان چاهيان ٿو ته انتظاميه انهن سمورن منشيات استعمال ڪندڙن کي منتقل ڪري جيڪي هن وقت پلن هيٺان ۽ ڪچين بستين ۾ رهن ٿا. وڏي وزير ان ڳالهه تي زور ڏنو ته انهن پلن ۽ اسٽريٽ لائيٽن مان اسٽيل جي سلاخن جي چوري نه رڳو شهر کي خراب ڪري ٿو پر اسان جي ترقياتي ڪوششن کي به نقصان پهچائي ٿو. هن شهري ادارن کي هدايت ڪئي ته هو اهڙين چورين کي روڪڻ لاءِ محتاط رهن. ايس بي سي اي: سنڌ بلڊنگ ڪنٽرول اٿارٽي (SBCA) جي ڊائريڪٽر جنرل رشيد سولنگي وڏي وزير کي ٻڌايو ته هنن وڏي وزير جي هدايتن تي سڀني منظورين لاءِ QR ڪوڊ جاري ڪرڻ شروع ڪري ڇڏيا آهن. وڏي وزير کي ٻڌايو ويو ته هن وقت تعمير هيٺ 425 عمارتن مان 201 کي ڪيو آر ڪوڊ جا پرمٽ جاري ڪيا ويا آهن جنهن سان بهتر ريگيوليشن ۽ مانيٽرنگ ٿي سگهندي. ڪيو آر ڪوڊ کي اسڪين ڪرڻ سان منظوري جي تاريخ، اين او سي جو اشتهار، شروع ٿيڻ ۽ مڪمل ٿيڻ جي تاريخ، منزلن جو تعداد، بلڊر، آرڪيٽيڪٽ، ۽ ٺيڪيدار جو نالو، ۽ فليٽ/دڪان جي قيمت ان جي جڳھ / منزل جي بنياد تي ظاهر ٿي ويندي. هڪ ٻئي سوال جي جواب ۾ وڏي وزير کي ٻڌايو ويو ته سنڌ بلڊنگ ڪنٽرول اٿارٽي (SBCA) ضلعي ڏکڻ ۾ 25 ڪمرشل عمارتن جي نشاندهي ڪئي آهي جن ۾ ڪار پارڪنگ اسپيس جي منظوري ڏني وئي آهي پر مالڪن انهن علائقن کي غير قانوني قرار ڏئي گودامن ۾ تبديل ڪيو آهي. ڪمشنر ڪراچي ۽ ايڊيشنل انسپيڪٽر جنرل پوليس جي سهڪار سان ڇهن پارڪنگ ايرياز کي بحال ڪيو ويو آهي، ٽن عمارتن کي سيل ڪيو ويو آهي ۽ باقي عمارتن کي نوٽيس جاري ڪيا ويا آهن. ايس بي سي اي جي سربراهه وڏي وزير کي اهو پڻ ٻڌايو ته هنن غير قانوني اڏاوتن خلاف 1210 ڇاپا هنيا ۽ لياري ۾ 16 عمارتن سميت ڪيترين ئي عمارتن کي سيل ڪيو. ان تي وڏي وزير ايس بي سي اي کي هدايت ڪئي ته ان ڳالهه کي يقيني بڻايو وڃي ته ڪنهن به عمارت کي غيرقانوني طور تي تعمير ٿيڻ نه ڏني وڃي ۽ هر منظوري لاءِ صحيح سبب هجڻ گهرجن. وڏي وزير ايس بي سي اي ۽ انتظاميه کي واضح هدايتون جاري ڪيون ته سروس روڊن تي تعميراتي مواد ۽ گند ڪچرو اڇلائڻ جي اجازت نه ڏني وڃي ۽ انهن جي حڪمن جي ڀڃڪڙي جي صورت ۾ عمارتن کي سيل ڪيو وڃي. رينڊ لائن: واضح رهي ته گلشن اقبال واري علائقي ۾ ٽريفڪ جام ٿيڻ جو هڪ سبب ريڊ لائين بي آر ٽي تي هلندڙ ترقياتي ڪم آهي. ان تي سيڪريٽري ٽرانسپورٽ اسد ضامن وڏي وزير کي ٻڌايو ته بي آر ٽي ريڊ لائين تي خاص طور تي حسن اسڪوائر کان ٽينڪ چوڪ تائين ڪم جي رفتار کي تيز ڪيو ويو آهي. وڏي وزير هدايت ڪئي ته انهن روڊن جو ڪم ڊسمبر يا جنوري 2025ع تائين مڪمل ڪيو وڃي. ان دوران هن انتظاميه کي هدايت ڪئي ته حسن اسڪوائر کان اڳتي ٽريفڪ لاءِ کوليل سروس روڊ تي حددخليون هٽايون وڃن. تجاوزات: وڏي وزير مڪاني ادارن واري وزير سعيد غني جي سربراهي ۾ ميئر ڪراچي، ڪمشنر ۽ ٻين لاڳاپيل آفيسرن تي ٻڌل هڪ ڪميٽي جوڙي آهي جيڪا سڀاڻي تائين شهر جي 10 کان 15 اهم روڊن جي نشاندهي ڪندي ۽ پوءِ انهن کي واڪ ويز، گرين بيلٽ، گهٽيون ۽ فوٽ پاٿن کان حددخليون هٽائڻ لاءِ آپريشن شروع ڪيو وڃي. وڏي وزير وڏن روڊن تي حددخلين خلاف زيرو ٽالرنس جي پاليسي تي زور ڏيندي انتظاميا، ڪي ايم سي ۽ ٽائونز کي هدايت ڪئي ته حددخليون هٽائڻ لاءِ ڀرپور سهڪار کي يقيني بڻايو وڃي. هن ان ڳالهه تي پڻ زور ڏنو ته هڪ ڀيرو هٽايل حددخلين کي ڪنهن به قيمت تي ٻيهر قائم ٿيڻ نه ڏنو وڃي. ان کان علاوه وڏي وزير گرين بيلٽس کي محفوظ رکڻ تي زور ڏيندي هدايت ڪئي ته بينڪن ۽ اسپتالن پاران لڳل آئوٽ ڊور جنريٽرن کي پنهنجي حد اندر منتقل ڪيو وڃي. اجلاس ۾ مڪاني ادارن واري وزير سعيد غني، ميئر ڪراچي مرتضيٰ وهاب، چيف سيڪريٽري آصف حيدر شاهه ۽ ٻين شرڪت ڪئي جنهن ۾ شهر جي ترقي ۽ غير قانوني سرگرمين کي روڪڻ لاءِ حڪمت عملي تي غور ويچار ڪيو ويو. روڊن جي کوٽائي: اجلاس ۾ روڊن جي کوٽائي اهم موضوع رهيو، خاص ڪري لياري ۾ جتي مليل فنڊز روڊن جي مرمت ۽ سارسنڀال تي خرچ نه ڪيا ويندا آهن جنهن سبب پيچ ورڪ تيزي سان خراب ٿي رهيو آهي. مختلف اختيارين جي اوورليپنگ جي دائري اختيار انهن مسئلن کي وڌايو آهي. وڏي وزير روڊن جي کوٽائي لاءِ شرطون قائم ڪرڻ جون هدايتون جاري ڪيون، جنهن ۾ شروعاتي قيام کانپوءِ روڊ کوٽڻ تي ٻن سالن جي پابندي شامل آهي. روڊن جي کوٽائي ۽ بحاليءَ لاءِ الڳ خرچن لاءِ ٻٽي لاڳت وارو نظام پڻ متعارف ڪرايو ويندو، ان سان غير ضروري کوٽائي ۾ گهٽتائي ايندي. ان کان علاوه وڏي وزير فيصلو ڪيو ته روڊن جي کوٽائي جي اجازت ڏيڻ لاءِ هڪ سينٽرل اٿارٽي قائم ڪئي وڃي جيڪا اوڳاڙيل فيس کي واپس شهرن ڏانهن منتقل ڪيو وڃي. غير قانوني پارڪنگ: غيرقانوني پارڪنگ جي حوالي سان وڏي وزير ٽريفڪ جي روانگي کي هموار رکڻ ۽ مصروف روڊن تي رش کي گهٽائڻ جي ضرورت تي زور ڏنو. اجلاس کي ٻڌايو ويو ته پلازن ۾ مختص پارڪنگ اسپيس جو اڪثر استعمال نه ڪيو ويندو آهي جنهن سبب سروس لين ۾ پارڪنگ ۽ رش وڌي ويندو آهي. وڏي وزير هدايت ڪئي ته مقرر ڪيل پارڪنگ ايرياز سان پلازه کي يقيني بڻايو وڃي ته اهي جڳهون 100 سيڪڙو فعال آهن. هن ڊپٽي ڪمشنرن کي پڻ هدايت ڪئي ته اهي SBCA جي مدد سان گهٽ پارڪنگ جي جڳهن وارن پلازن جي نشاندهي ڪن. وڏي وزير انتظاميا ۽ پوليس کي هدايت ڪئي ته ٽريفڪ پوليس سان سهڪار ڪري غيرقانوني پارڪنگ جو خاتمو آندو وڃي. مراد علي شاهه هدايت ڪئي ته مصروف روڊن تي پارڪنگ تي پابندي لڳائي وڃي ته جيئن رش گهٽ ٿئي. هڪ ميڊيا مهم پڻ شروع ڪئي ويندي ته جيئن عوام کي انهن کنيل نون قدمن بابت آگاهي ڏني وڃي ۽ عوامي سپورٽ ۽ اعتماد پيدا ڪيو وڃي. بل بورڊ: وڏي وزير بحث دوران ڇت تي لڳل بل بورڊن جي حفاظت بابت خدشن جو اظهار ڪيو. هن ٿرڊ پارٽي جي اسٽريٿن سرٽيفڪيشن جي تصديق ڪئي ۽ ان تي عمل درآمد تي زور ڏنو. وڌيڪ هن چيف سيڪريٽري کي هدايت ڪئي ته هڪ ريگيوليٽري فريم ورڪ قائم ڪيو وڃي ته جيئن مناسب اسٽريٿن سرٽيفڪيشن کي يقيني بڻائي سگهجي. شهري خدمتون: بحث ۾ ٽائونز، ڪي ايم سي ۽ ڊي سي آفيسن پاران مهيا ڪيل شهري خدمتن جي اهميت تي زور ڏنو ويو جنهن ۾ ڊوميسائل، پيدائش ۽ فوتگي جا سرٽيفڪيٽ شامل آهن. پيدائش جي رجسٽريشن جي عمل کي منظم ڪيو ويو، ان تجويز سان ته پيدائشي سرٽيفڪيشن جي فيس کي ختم ڪرڻ سان عوام جي رجسٽريشن جي حوصلا افزائي ٿي سگهي ٿي. وڏي وزير عوامي رجسٽريشن جي حوصلا افزائي لاءِ پيدائشي سرٽيفڪيٽن جي فيس ختم ڪرڻ جي هدايت ڪئي آهي. هن ڪي ايم سي، ٽائونز، يونين ڪائونسلن ۽ ڊي سي آفيسن ۾ سرٽيفڪيشن سسٽم کي مضبوط ڪرڻ جي به هدايت ڪئي ته جيئن ڊوميسائل ۽ پي آر سي (مستقل رهائشي سرٽيفڪيٽ) حاصل ڪرڻ لاءِ آسان عمل کي يقيني بڻائي سگهجي.
