ڪراچي(ويب ڊيسڪ)سريلنڪا خلاف ٻئي تيز رفتار اڌ سينچري اسڪور ڪرڻ کان پوءِ 21 ورهين جي کاٻي هٿ سان بيٽنگ ڪندڙ معاذ صداقت ٻي ميچ ۾ 51بالن تي 96 رنسن جي شاندار اننگز کيڏي، عالمي ٽي 20 ڪرڪيٽ ۾ پنهنجي اچڻ جو ڀرپور اعلان ڪيو. سندس اننگز جي مدد سان پاڪستان پنهنجي سرزمين تي مردن جي ٽي 20 انٽرنيشنل ڪرڪيٽ ۾ سڀ کان وڏو مجموعو ٺاهيو ۽ 82 رنسن تان ميچ کٽي ٽن ميچن جي سيريز ۾ 2-0 جي ناقابلِ شڪست سرسي حاصل ڪري ورتي.
ڊان اخبار جي رپورٽ موجب اهي ٻئي اننگز ڪيريبين پريميئر ليگ (سي پي ايل)۾ سندس شاندار ڪارڪردگيءَ کان پوءِ سامهون آيون، جتي معاذ جميڪا ڪنگزمن لاءِ ٻه سينچريون اسڪور ڪيون، جن مان هڪ فائنل ۾ هئي.
هن ايليمينيٽر ميچ ۾ 49 بالن تي 112 رنسون ٺاهيون، جڏهن ته ٽائيٽل جي فيصلي واري فائنل ۾ 58 بالن تي 114 رنسن جي اننگز کيڏي. جيتوڻيڪ جميڪا فائنل هارائي وئي، پر معاذ جي ڪارڪردگيءَ کيس ٽورنامينٽ جي سڀ کان دلچسپ نوجوان بيٽسمينن مان هڪ بڻائي ڇڏيو.
سريلنڪا خلاف سندس اننگزن هاڻي کيس وڌيڪ وسيع سڃاڻپ ڏياري آهي. آچر واري اننگز ۾ هن ڇهه چوڪا ۽ ست ڇڪا هنيا، جنهن جي نتيجي ۾ پاڪستان جو اسڪور 3 وڪيٽن تي 215 رنسون ٿيو. ان سان گڏ هن مردن جي ٽي 20 انٽرنيشنل جي هڪ اننگز ۾ پاڪستاني بيٽسمين طرفان سڀ کان وڌيڪ ڇڪا هڻڻ جي رڪارڊ به برابر ڪري ڇڏيو.
معاذ پنهنجي پهرين انٽرنيشنل سينچري کان رڳو چار رنسون پري رهجي ويو، پر ان وقت تائين هو پاڪستان کي ٽن ميچن جي سيريز ۾ 2-0 جي اهڙي سرسي ڏياري چڪو هو، جنهن کان پوءِ سيريز کٽڻ لاءِ پاڪستان جي پوزيشن مضبوط ٿي وئي.
معاذ جي 96 رنسن واري اننگز کان پوءِ پاڪستان جي اڳوڻي ڪپتان محمد رضوان سوشل ميڊيا تي ياد ڪيو ته ننڍپڻ ۾ معاذ پنهنجي وڏي ڀاءُ هارون سان گڏ پشاور ۾ سندس گهر آيو هو. ان وقت هن جي خواهش هئي ته هڪ ڏينهن پاڪستان جي نمائندگي ڪري.
رضوان ايڪس تي لکيو ته: ”ائين ٿو لڳي ڄڻ ڪالهه جي ڳالهه هجي، جڏهن هڪ ننڍڙو ڇوڪرو پنهنجي ڀاءُ هارون سان گڏ منهنجي پشاور واري گهر آيو هو. سندس خواب هو ته هڪ ڏينهن پاڪستان لاءِ کيڏي. هاڻي معاذ کي قومي شرٽ ۾ ڏسي مون کي بيحد خوشي ٿي آهي.“
رضوان جو پيغام معاذ جي ان سفر جي هڪ جھلڪ پيش ڪري ٿو، جنهن کيس اوچتو عالمي سطح تي ڌيان جو مرڪز بڻائي ڇڏيو. پشاور ۾ ٽيپ بال ڪرڪيٽ کان شروع ٿيل سندس سفر عمر جي مختلف گروپن جي ڪرڪيٽ، ڊوميسٽڪ مقابلن ۽ آخرڪار اهڙين ڪارڪردگين تائين پهتو، جن کي نظرانداز ڪرڻ ممڪن نه رهيو.
مئي 2005ع ۾ ڄاول معاذ گهٽين ۾ پلاسٽڪ ۽ ٽيپ بال سان ڪرڪيٽ کيڏي وڏو ٿيو. سندس وڏو ڀاءُ فرسٽ ڪلاس ڪرڪيٽر آهي، جنهن ميٽرڪ پاس ڪرڻ کان پوءِ کيس منظم ڪرڪيٽ ڏانهن آندو ۽ اشناگر ڪرڪيٽ ڪلب ۾ وٺي ويو.
پاڪستان ڪرڪيٽ بورڊ طرفان جاري ڪيل هڪ وڊيو ۾ معاذ اڳ ٻڌايو هو ته: ”مان اسڪول جو شاگرد هئس ۽ ڪلب ڪرڪيٽ جي پنهنجي پهرين ئي ميچ ۾ وڏا ڇڪا هڻي رهيو هئس، جنهن تي سڀ ڏاڍا متاثر ٿيا هئا.“
ان کان پوءِ سندس خاندان کيس ٽرائلز ۾ حصو وٺڻ لاءِ همٿايو، جنهن سان ڪرڪيٽ بورڊ جي ٽيلنٽ ڊولپمينٽ پروگرام ۾ سندس داخلا جو رستو کليو.
معاذ پشاور ۽ خيبرپختونخوا لاءِ ضلعي ۽ علائقائي انڊر 19 ڪرڪيٽ ۾ اڳتي وڌيو. نوجوانن جي مقابلن ۾ اهم رنسون ٺاهيندڙ بيٽسمينن ۾ شامل رهڻ کان پوءِ هن 2021ع جي انڊر 19 ايشيا ڪپ ۽ 2022ع جي انڊر 19 ورلڊ ڪپ ۾ پاڪستان جي نمائندگي ڪئي. انهن مقابلن کيس مقابلي واري ڪرڪيٽ جو ابتدائي تجربو ڏنو، پر سينيئر سطح تي ڪامياب ٿيڻ لاءِ رڳو سٺي شاٽ کيڏڻ جي صلاحيت ڪافي نه هئي.
معاذ 2022-23ع جي قائداعظم ٽرافي ۾ خيبرپختونخوا طرفان فرسٽ ڪلاس ڪرڪيٽ ۾ ڊيبيو ڪيو. جلد ئي هن ڏيکاريو ته سندس جارحاڻي بيٽنگ ڊگهي فارميٽ ۾ به ڪارآمد ٿي سگهي ٿي، جڏهن هن پنهنجي شروعاتي ميچن مان هڪ ۾ 91 رنسون ٺاهيون. 2023ع ۾ هن بنگلاديش جي ڍاڪا پريميئر ڊويزن ۾ سٽي ڪلب لاءِ کيڏي لسٽ اي ڪرڪيٽ جو تجربو پڻ حاصل ڪيو.
سندس علائقائي هيڊ ڪوچ ۽ پاڪستان جي اڳوڻي ڪرڪيٽر رفاقت الله مهمند به سندس تربيت ۽ ترقيءَ ۾ اهم ڪردار ادا ڪيو. پشاور ۾ معاذ جي ڪارڪردگي ڏسي هن کيس بنگلاديش ۾ کيڏڻ جي موقعي لاءِ سفارش ڪئي، ڇاڪاڻ ته سندس خيال هو ته معاذ کي وڌيڪ تجربو حاصل ڪرڻ گهرجي.
رفاقت الله چيو هو ته: ”تيزيءَ سان سکڻ ۽ ڪرڪيٽ جي صلاحيتن کان سواءِ، معاذ جي ڪاميابيءَ جو هڪ سبب اهو به آهي ته هو پنهنجي سامهون ايندڙ چئلينجن لاءِ تفصيلي تياري ڪندو آهي.“
ڪوچ موجب، معاذ ننڍي عمر کان ئي تجربيڪار رانديگرن سان ڳالهائڻ ۽ انهن کي غور سان ڏسڻ شروع ڪيو هو. انهن ۾ محمد رضوان، افتخار احمد ۽ پاڪستان جو موجوده رانديگر صاحبزاده فرحان شامل هئا. معاذ انهن رانديگرن کان سکيل ڳالهين کي پنهنجي ٽريننگ ۽ تيارين ۾ استعمال ڪندو هو. رفاقت الله جي خيال ۾ سکڻ جي انهيءَ خواهش سندس ترقيءَ جي رفتار وڌائي.
11 آڪٽوبر 2026ع تي راولپنڊي ڪرڪيٽ اسٽيڊيم ۾ سريلنڪا خلاف ٻي ٽي 20 انٽرنيشنل ميچ دوران پنهنجي پهرين سينچريءَ کان ٿورو پري رهجي وڃڻ تي پاڪستان جو معاذ صداقت مايوس نظر آيو.
معاذ جي صلاحيت جو پهريون وڏو اظهار مئي 2025ع ۾ پاڪستان سپر ليگ (پي ايس ايل) دوران سامهون آيو. پشاور زلمي طرفان اسلام آباد يونائيٽيڊ خلاف ڊيبيو ڪندي هو ان وقت بيٽنگ لاءِ آيو، جڏهن 144 رنسن جي هدف جو پيڇو ڪندي سندس ٽيم 38 رنسن تي ٽي وڪيٽون وڃائي چڪي هئي.
ان صورتحال کي پنهنجي راند تي حاوي ٿيڻ ڏيڻ بدران هن جوابي حملو ڪيو ۽ بابر اعظم سان گڏ 102 رنسن جي اهم ڀائيواري قائم ڪئي. معاذ 33 بالن تي 55 رنسون ٺاهيون، جڏهن ته بابر اعظم 53 رنسون ٺاهي ناٽ آئوٽ رهيو.
معاذ کي ميچ کٽائيندڙ ڪارڪردگيءَ تي پليئر آف دي ميچ جو ايوارڊ ڏنو ويو. پاڪستان جي وڏن رانديگرن مان هڪ بابر اعظم سان گڏ ڀائيواري ڪرڻ سندس لاءِ ذاتي طور به اهم لمحو هو.
معاذ چيو هو ته: ”جڏهن ٻئي پاسي بابر موجود هو ته مون کي ڪو دٻاءُ محسوس نه ٿيو ۽ مون پنهنجي فطري راند کيڏي، جنهن سان منهنجو اعتماد وڌيو. ان وقت مون کي اهو به احساس ٿيو ته هتي پهچڻ ۽ سٺي ڪارڪردگي ڏيکارڻ لاءِ مون سڄي زندگي ڪيتري محنت ڪئي آهي.“
ان اننگز سان لڳو ته هڪ نئون ۽ باصلاحيت رانديگر سامهون اچي ويو آهي. پر گهريلو ڪرڪيٽ جي مصروف شيڊول ۽ پاڪستان جي وائيٽ بال ٽيمن ۾ جاءِ حاصل ڪرڻ لاءِ سخت مقابلي سبب ڪجهه وقت کان پوءِ سندس ڪارڪردگيءَ بابت بحث گهٽجي ويو.
معاذ کي ايندڙ وڏي ڪاميابي ساڳئي سال دوحا ۾ اي سي سي مينز ايشيا ڪپ رائزنگ اسٽارز ٽورنامينٽ ۾ ملي. نومبر 2025ع ۾ پاڪستان شاهينز طرفان کيڏندي هن بيٽنگ ۽ بالنگ ٻنهي شعبن ۾ اهڙي ڪارڪردگي ڏيکاري، جو سليڪٽرن لاءِ کيس نظرانداز ڪرڻ ڏکيو ٿي پيو.
هن عمان خلاف 54 بالن تي ناٽ آئوٽ 96 رنسن سان شروعات ڪئي. ان کان پوءِ ڀارت اي خلاف ٽورنامينٽ جي اهم ترين ڪارڪردگين مان هڪ پيش ڪندي 12 رنسن عيوض ٻه وڪيٽون ورتائين ۽ پوءِ 47 بالن تي ناٽ آئوٽ 79 رنسون ٺاهي پاڪستان شاهينز کي اٺن وڪيٽن تان ڪاميابي ڏياري.
معاذ پنج اننگزن ۾ 129 جي سراسريءَ سان 258 رنسون ٺاهي ٽورنامينٽ جو سڀ کان وڌيڪ رنسون ٺاهيندڙ بيٽسمين بڻيو. هن ست وڪيٽون پڻ حاصل ڪيون ۽ کيس ٽورنامينٽ جو بهترين رانديگر قرار ڏنو ويو.
اهي ڪارڪردگيون رڳو رنسن ۽ وڪيٽن سبب اهم نه هيون، پر انهن ڏيکاريو ته معاذ ميچ تي هڪ کان وڌيڪ شعبن ۾ اثرانداز ٿي سگهي ٿو. سندس کاٻي هٿ جي روايتي اسپن بالنگ ٽيم لاءِ هڪ اضافي آپشن هئي، جڏهن ته بيٽنگ مان ثابت ٿيو ته هو مضبوط مخالفن خلاف به صورتحال کي نظر ۾ رکندي جارحاڻي راند کيڏي سگهي ٿو.
رائزنگ اسٽارز ٽورنامينٽ کان پوءِ پاڪستان جي مستقبل جي وائيٽ بال رانديگرن بابت بحث ۾ معاذ جو نالو نمايان ٿي ويو. پاڪستان شاهينز سان گڏ وڌيڪ مقابلن، جن ۾ پرڏيهي دورا به شامل هئا، کيس مختلف حالتن ۽ بالرن خلاف کيڏڻ جو تجربو ڏنو.
پر هن سال سندس ايندڙ پي ايس ايل مهم ايتري نمايان نه رهي. حيدرآباد ڪنگزمن طرفان کيڏندي معاذ 12 ميچن ۾ 260 رنسون ٺاهيون. سندس بيٽنگ جي سراسري 23.63 ۽ اسٽرائيڪ ريٽ 178.08 رهيو.
هن جو سڀ کان وڏو اسڪور 64 رنسون هو ۽ هن ٻه اڌ سينچريون ٺاهيون. ان دوران 27 چوڪا ۽ 16 ڇڪا هنيا. ٽيم فائنل تائين پهتي، پر معاذ جي هن سيزن ۾ پشاور زلمي لاءِ ڊيبيو يا ڪيريبين ۾ سندس ڪارڪردگيءَ جهڙي ڪا هڪ نمايان اننگز سامهون نه آئي.
ان هوندي به انگ اکر ڏيکارين ٿا ته هو تيزيءَ سان رنسون ٺاهيندو رهيو، جيتوڻيڪ هو اڃا پنهنجي شروعات کي وڏين اننگزن ۾ تبديل ڪري اهڙي تسلسل سان ڪامياب نه ٿي سگهيو هو، جو قومي سطح تي مسلسل بحث جو موضوع بڻجي. سندس اڳيان چئلينج اهو آهي ته تيز اسڪورنگ سان گڏ وڌيڪ مستقل مزاجي به پيدا ڪري.
مارچ 2026ع ۾ معاذ هڪ ٻيو اهم قدم کنيو، جڏهن هن بنگلاديش خلاف ون ڊي انٽرنيشنل ڪرڪيٽ ۾ ڊيبيو ڪيو.
ٻي ون ڊي ۾ هن 46 بالن تي 75 رنسون ٺاهيون ۽ 23 رنسون ڏئي ٽي وڪيٽون ورتيون، جنهن تي کيس پليئر آف دي ميچ قرار ڏنو ويو. ٽن ميچن جي سيريز ۾ هن مجموعي طور 99 رنسون ٺاهيون ۽ ٽي وڪيٽون حاصل ڪيون.
ان کان پوءِ آسٽريليا خلاف ون ڊي سيريز ۾ سندس ڪارڪردگي نسبتاً ڏکي رهي، جتي ٽن ميچن ۾ هو رڳو 35 رنسون ٺاهي سگهيو. ان فارميٽ ۾ سندس شروعاتي انٽرنيشنل رڪارڊ حوصلا افزا هو، پر ان مان اهو به ظاهر ٿيو ته سينيئر مخالفن خلاف ڊگهي عرصي تائين پاڻ کي مڃرائڻ لاءِ کيس وڌيڪ محنت ڪرڻي پوندي.
البته، ٽي 20 ڪرڪيٽ ۾ هن جلد ئي جميڪا ڪنگزمن طرفان ڪيريبين پريميئر ليگ ۾ پنهنجي طاقت جو سڀ کان وڏو اظهار ڪيو.
پاڪستان جي ٽي 20 انٽرنيشنل ٽيم ۾ سندس چونڊ جو پنهنجو الڳ پسمنظر هو. پاڪستان ڪرڪيٽ بورڊ جون ۾ ايشين گيمز لاءِ 15 رڪني اسڪواڊ ۾ سندس نالو شامل ڪيو هو، يعني ڪيريبين ۾ سندس ڪارڪردگيءَ کان ڪيترائي مهينا اڳ. جاپان ۾ سيپٽمبر ۽ آڪٽوبر دوران ٿيندڙ انهن مقابلن ۾ کيس انٽرنيشنل ٽي 20 ڪرڪيٽ جو وڌيڪ تجربو حاصل ڪرڻو هو. ڪيريبين ۾ فرنچائز جي ذميوارين سبب امڪان هو ته هو سي پي ايل ختم ٿيڻ کان پوءِ قومي ٽيم جي ڪيمپ ۾ شامل ٿيندو.
ايشين گيمز لاءِ چونڊ مان ظاهر ٿيو ته سليڪٽر اڳ ئي سندس ترقيءَ تي نظر رکي رهيا هئا. ان کان پوءِ سي پي ايل ۾ سندس ڪارڪردگيءَ ڏيکاريو ته هو هن فارميٽ ۾ ڇا ڪري سگهي ٿو. سندس انٽرنيشنل ڊيبيو به ايشين گيمز دوران ٿيو، جتي پاڪستان چانديءَ جو تمغو حاصل ڪيو.
جاپان ۾ پاڪستان طرفان کيڏيل ٻن ميچن ۾ معاذ ڪا وڏي مجموعي ڪارڪردگي نه ڏيکاري سگهيو، پر هڪ ميچ ۾ 29 بالن تي 50 رنسون ٺاهي متاثر ڪيو. پاڪستان 183 رنسن جو هدف حاصل ڪري سيريز ۾ 1-0 جي سرسي حاصل ڪئي. ٻن ڏينهن کان پوءِ هن ان کان به بهتر اننگز کيڏي ۽ سينچريءَ جي ويجهو پهچي ويو.
مسلسل ٻن ميچن ۾ سندس ڪارڪردگيءَ معاذ جي ترقيءَ جا مختلف مرحلا هڪ هنڌ گڏ ڪري ڇڏيا: پشاور ۾ پهريون ڀيرو نظر ايندڙ بي خوف بيٽنگ، سينيئر رانديگرن کان سکيل سبق، پي ايس ايل ۾ ڪاميابي، رائزنگ اسٽارز ٽورنامينٽ ۾ آل رائونڊ ڪارڪردگي ۽ سي پي ايل ۾ سندس ڇڪا هڻڻ جي صلاحيت جو ثبوت.
21 ورهين جي عمر ۾ معاذ پاڪستان کي هڪ جارحاڻي کاٻي هٿ جي بيٽسمين جي صورت ۾ اهڙو رانديگر ڏئي ٿو، جيڪو کاٻي هٿ سان اسپن بالنگ پڻ ڪري سگهي ٿو. سندس هينئر تائين جو رڪارڊ اهو به ظاهر ڪري ٿو ته ايندڙ مرحلي ۾ اصل چئلينج سندس صلاحيت کي دريافت ڪرڻ نه، پر ڪارڪردگيءَ ۾ تسلسل برقرار رکڻ آهي. کيس پنهنجي شاندار اننگزن کي لڳاتار ڪاميابين ۾ تبديل ڪرڻو پوندو ۽ خاص طور ون ڊي ڪرڪيٽ سميت مختلف فارميٽن ۾ پنهنجي جاءِ پڪي ڪرڻي پوندي.
هن وقت لاءِ محمد رضوان جي اها يادگيري ته ڪيئن هڪ ننڍڙو ڇوڪرو پشاور ۾ سندس گهر آيو هو، معاذ جي ڪاميابيءَ جي سفر کي بيان ڪرڻ لاءِ مناسب آهي. پاڪستان لاءِ کيڏڻ جو خواب حقيقت بڻجي چڪو آهي ۽ سندس پهرين ٻن ٽي 20 انٽرنيشنل ميچن کيس گهريلو ڪرڪيٽ کان گهڻو اڳتي سڃاڻپ ڏياري آهي. هاڻي سندس اصل امتحان اهو آهي ته هن شاندار شروعات کي ڊگهي عرصي تائين برقرار رکي.










