ايس پي ايس سي ۾ سڌارن سميت سنڌ ڪابينا پاران اهم منظوريون

ڪراچي (اسٽاف رپورٽر) سنڌ جي وڏي وزير سيد مراد علي شاهه اڱاري ڏينهن صوبائي ڪابينا جي اجلاس جي صدارت ڪئي جنهن ۾ عوامي صحت، ادارتي سڌارن، روينيو کي متحرڪ ڪرڻ ۽ ٻوڏ کان پوءِ گهرن جي ٻيهر تعمير تي ڌيان ڏنو ويو ۽ سڀ کان وڌيڪ، مير رضا علي انڪوائري ڪميشن جي رپورٽ کي عوام آڏو پڌرو ڪرڻ جو فيصلو ڪيو ويو. وڏن تجويزن ۾ ڪراچي جي 25 ٽائون ميونسپل ڪارپوريشنن ۾ پراپرٽي ٽيڪس جي اڳاڙي 2.3 ارب روپين مان وڌائي 25.5 ارب روپيا ڪرڻ لاءِ عالمي بئنڪ جي تعاون سان هلندڙ پروگرام ۽ سنڌ جي ٻوڏ متاثرن جي گهرن جي ٻيهر تعمير جي ٽئين مرحلي لاءِ يورپي انويسٽمينٽ بئنڪ پاران 115 ملين يورو جو فنانسنگ پيڪيج شامل هئا. وزيراعليٰ هائوس ۾ ٿيندڙ اجلاس ۾ صوبائي وزيرن، صلاحڪارن، خاص مددگارن، چيف سيڪريٽري آصف حيدر شاهه ۽ لاڳاپيل سيڪريٽرين شرڪت ڪئي. وڏي وزير ڪابينا کي پنهنجي تازي چين جي دوري بابت بريفنگ ڏني ۽ چيني حڪومت پاران دعوت ڏيڻ تي ٿورائتو ٿيو ۽ سرمائيڪاري، واپار، ٽيڪنالاجي، توانائي، زراعت ۽ ترقيءَ ۾ تعاون وڌائڻ جي موقعن کي نمايان ڪيو.
سنڌ ڪابينا پاران وڏي وزير جي چين دوري جي نتيجن جو جائزو: وڏي وزير سيد مراد علي شاهه سنڌ ڪابينا کي پنهنجي تازي چين دوري جي نتيجن بابت بريفنگ ڏني جنهن ۾ توانائي، زراعت، پاڻي جي انتظام، تعليم، صحت، صنعت ۽ ڊجيٽل ٽيڪنالاجي ۾ سرمائيڪاري جي موقعن ۽ تعاون کي نمايان ڪيو ويو. ڪابينا لاڳاپيل کاتن کي هدايت ڪئي ته اهي معاهدن ۽ تجويزن تي پيروي ڪن ۽ کين عملي منصوبن، روزگار جي موقعن ۽ بهتر عوامي خدمتن ۾ تبديل ڪن. وڏي وزير ڪابينا کي ٻڌايو ته سنڌ ۽ چين جي هوبي (Hubei) صوبي هڪ تجويز ڪيل گڏيل تعاون ڪائونسل ذريعي پنهنجي پراڻي ڀائيواري کي وڌيڪ مضبوط ڪرڻ تي اتفاق ڪيو آهي. شنگهائي سنڌ انويسٽمينٽ اينڊ ٽريڊ ڪانفرنس ۾ 400 کان وڌيڪ وفدن شرڪت ڪئي جنهن جي نتيجي ۾ 36 ايم او يوز (MoUs) تي صحيحون ٿيون، جن مان 12 سنڌ حڪومت سان، 5 سنڌ اينگرو ڪول مائننگ ڪمپني سان ۽ 19 نجي شعبي جي ڪمپنين سان لاڳاپيل هئا. هي ڀائيواري توانائي، مائننگ، پيداوار، زراعت، لاجسٽڪ، تعليم ۽ ڊجيٽل انفراسٽرڪچر تي ٻڌل آهي. وفد ٿري گورجز ڊيم جو دورو ڪيو ته جيئن هائيڊرو پاور، ٻوڏ جي انتظام ۽ درياهي نيويگيشن ۾ چين جي تجربي جو مطالعو ڪري سگهجي. تجويزن ۾ ايچانگ (Yichang) ۽ سکر جي وچ ۾ سيسٽر سٽي وارو انتظام شامل هو جڏهن ته چيني ڪمپنين کي سکر بئراج جي دروازن جي بڊنگ واري عمل ۾ حصو وٺڻ ۽ پاڻي جي منتقلي جي منصوبن جو جائزو وٺڻ جي دعوت ڏني وئي. توانائي واري شعبي ۾ شنگهائي اليڪٽرڪ گروپ سان ڳالهين ۾ ٿر ڪوئلي جي ويليواڊيشن، ڪوئلي مان ڪيميڪل ٺاهڻ جي ٽيڪنالاجي، رونیوایبل انرجی، بيٽري اسٽوريج ۽ زراعت لاءِ مائن جي پاڻي جي استعمال تي بحث ڪيو ويو. شنگهائي اليڪٽرڪ ڪراچي لاءِ سمنڊ جي پاڻي کي مٺو ڪرڻ واري پلانٽ لاءِ هڪ تصوراتي تجويز تيار ڪرڻ تي پڻ اتفاق ڪيو. زرعي تعاون ۾ هائبرڊ چانورن، تيل وارن ٻجن جي پوک، بايو فرٽيلائيزرز ۽ تحقيق تي توجهه ڏني وئي جڏهن ته تعليم کاتي کي هدايت ڪئي وئي ته هو سينٽرل چائنا نارمل يونيورسٽي سان سمارٽ ڪلاس رومز، اي آئي (AI) تي ٻڌل سکيا، اسڪالرشپ ۽ استادن جي تربيت لاءِ پارٽنرشپ ڪري. وڏي وزير ڪابينا کي هئاوي (Huawei) سان تعاون بابت پڻ بريفنگ ڏني جنهن جو سبب سندس شنگهائي ويجهو اٽڪل 1,000 اڪڙن تي پکڙيل ٽيڪنالاجي ڪيمپس جو دورو هو جتي 30,000 کان 35,000 ملازم رهن ٿا ۽ ان ۾ آفيسون، گهر، اسپتالون، اسڪول ۽ ٽرانسپورٽ جون سهولتون شامل آهن. مصنوعي ذهانت، ڪلائوڊ ڪمپيوٽنگ، سمارٽ سٽيز، ڊجيٽل گورننس ۽ اي آئي سان ليس سمارٽ پارڪن ۾ تعاون کي هٿي ڏيڻ لاءِ هڪ ايم او يو (MoUs) تي صحيحون ڪيون ويون. هن چيو ته سنڌ جي ڊجيٽل گورننس ۾ اڳڀرائي ۽ ڪراچي جي اسٽريٽجڪ لوڪيشن ۽ سامونڊي بندرگاهن وڏي ڊيٽا انفراسٽرڪچر کي ترقي ڏيڻ جا موقعا فراهم ڪن ٿا. هئاوي جي صدر جي پاڪستان دوري جي اميد آهي، جڏهن ته سنڌ انويسٽمينٽ ڊپارٽمينٽ کي تجويز ڪيل اڳڀرائي جي پيروي ڪرڻ جي هدايت ڪئي وئي. وڏي وزير چيني حڪومت جا ٿورا مڃيا ۽ پاڪستان-چين جي تاريخي دوستي کي وڌيڪ مضبوط ڪرڻ لاءِ سنڌ جي عزم جو ورجاءُ ڪيو. هن چيو ته صوبائي حڪومت دوري جي نتيجن کي سرمائيڪاري، ٽيڪنالاجي جي منتقلي، معاشي ترقي، روزگار ۽ سنڌ جي عوام لاءِ بهتر عوامي خدمتن ۾ تبديل ڪرڻ تي توجهه ڏيندي.
مير رضا انڪوائري رپورٽ: شفافيت ۽ احتساب جي حوالي سان هڪ اهم فيصلي ۾ ڪابينا مير رضا علي انڪوائري ڪميشن جي رپورٽ کي عوام آڏو پڌرو ڪرڻ جو فيصلو ڪيو جيڪا ستن الڳ الڳ لفافن ۾ جمع ڪرائي وئي هئي. ڪابينا هدايت ڪئي ته رپورٽ 20 آڪٽوبر تي گهرو کاتي جي ويب سائيٽ تي اپلوڊ ڪئي وڃي جڏهن ته متاثر خاندان کي هڪ هارڊ ڪاپي پڻ فراهم ڪئي ويندي. پيروي وارو عمل يقيني بڻائڻ لاءِ وڏي وزير مراد علي شاهه هڪ سب ڪميٽي جوڙي جنهن ۾ صوبائي وزير ضياءُ الحسن لنجار، سيد ناصر حسين شاهه ۽ سعيد غني شامل آهن گڏوگڏ ايڊووڪيٽ جنرل سنڌ پڻ شامل آهن جيڪي نتيجن جو جائزو وٺندا ۽ عملدرآمد لاءِ تجويزون پيش ڪندا. اهو فيصلو انڪوائري جي نتيجن کي عوام تائين پهچائڻ ۽ ان جي تجويزن جي جواب ۾ گهربل قدمن جو تعين ڪرڻ جي طرف هڪ اهم قدم آهي.
ايس پي ايس سي (SPSC) سڌارا اميدوارن لاءِ موقعا وڌائيندا: ڀرتي جي طريقيڪار ۽ امتحانن جي انتظامن تي اميدوارن پاران اٿاريل خدشن کانپوءِ ڪابينا سنڌ پبلڪ سروس ڪميشن جي سڌارن جي پيڪيج جي منظوري ڏئي ڇڏي. منظور ٿيل قدمن تحت گڏيل مقابلي واري امتحان (CCE) لاءِ عمر جي مٿين حد 30 مان وڌائي 33 سال ڪئي وئي آهي جڏهن ته اجازت ڏنل ڪوششن جو تعداد ٽن مان وڌائي پنج ڪيو ويو آهي. ڪابينا CCE-2026 لاءِ اسڪريننگ ٽيسٽ پاس ڪرڻ جو حدف 40 سيڪڙو مان گهٽائي 33 سيڪڙو ڪرڻ جي پڻ منظوري ڏني. هڪ پيپر وارن امتحانن لاءِ ڪمپيوٽر تي ٻڌل ٽيسٽنگ متعارف ڪرائي ويندي جنهن جا نتيجا ٽيسٽن کان فوري پوءِ پرنٽ ڪيا ويندا. انٽرويو جا مارڪس پڻ فيڊرل پبلڪ سروس ڪميشن جي تناسب جي مطابق تبديل ڪيا ويندا. ايجنڊا ۾ ايس پي ايس سي (SPSC) لاءِ انفارميشن ٽيڪنالاجي ۽ مصنوعي ذهانت تي ٻڌل سڌارا تيار ڪرڻ لاءِ هڪ ڪابينا ريفارمز ڪميٽي جون تجويزون پڻ شامل هيون، گڏوگڏ انهن اميدوارن جي خلاف انتقامي ڪارروائي کان تحفظ فراهم ڪرڻ جنهن احتجاج ۾ حصو ورتو هو ۽ انٽرويوز دوران اميدوارن کي نشانو بڻائڻ جي الزامن جو جائزو وٺڻ جو هڪ طريقو پڻ شامل هو. اهي سڌارا مقابلي جي امتحانن تائين پهچ کي بهتر بڻائڻ، شفافيت کي مضبوط ڪرڻ ۽ ڀرتي جي عمل ۾ وڌيڪ اعتماد پيدا ڪرڻ لاءِ آهن.
سنڌ پراپرٽي روينيو ۾ واڌارو: ڪابينا عالمي بئنڪ جي سهڪار سان هلندڙ سنڌ پراپرٽي روينيو اينهانسمنٽ پروگرام لاءِ طئي ٿيل پيڪيج جي منظوري ڏني، جيڪو پراپرٽي ٽيڪس جي اڳاڙي کي جديد بڻائڻ، تعميل کي بهتر ڪرڻ ۽ ميونسپل مالي انتظاميا کي مضبوط ڪرڻ جو هڪ وڏو اقدام آهي. هن پروگرام لاءِ عالمي بئنڪ پاران 150 ملين ڊالر جي فنانسنگ ڪئي پئي وڃي، جنهن ۾ 110 ملين ڊالر پروگرام فار رزلٽس جزو لاءِ ۽ 40 ملين ڊالر انويسٽمينٽ پروجيڪٽ فنانسنگ لاءِ آهن. سنڌ حڪومت پروگرام فار رزلٽس جي جزو سان لاڳاپيل اضافي 20 سيڪڙو جو حصو فراهم ڪندي. پروگرام جو مقصد ان تي عملدرآمد دوران ڪراچي جي 25 ٽائون ميونسپل ڪارپوريشنز ۾ شهري غير منقوله ملڪيت جي ٽيڪس جي اڳاڙي کي 2.3 ارب روپين مان وڌائي 25.5 ارب روپيا ڪرڻ آهي. ان ۾ ٻين شهري ڪائونسلن ۾ پراپرٽي ٽيڪسيشن کي جديد بڻائڻ، 45 چونڊيل مقامي ڪائونسلن ۾ ادارتي صلاحيت پيدا ڪرڻ ۽ هڪ انٽيگريٽيڊ فنانشل مئنيجمينٽ انفارميشن سسٽم متعارف ڪرائڻ پڻ شامل آهي. طئي ٿيل پيڪيج ۾ فنانسنگ ۽ عملدرآمد جا معاهدا، نتيجن جو فريم ورڪ، تصديق جا پروٽوڪول، ۽ ماحولياتي ۽ سماجي عزم شامل آهن. عالمي بئنڪ جي بورڊ جو اجلاس 30 آڪٽوبر 2026 تي شيڊول هو. اميد آهي ته هي پروگرام مقامي حڪومتن جي روينيو جي بنياد کي مضبوط ڪندو ۽ ميونسپل خدمتن جي مالي سهڪار لاءِ انهن جي صلاحيت کي بهتر بڻائيندو.
ٻوڏ متاثر گهرن لاءِ يورپي انويسٽمينٽ بئنڪ (EIB) پاران اضافي فنانسنگ: ڪابينا سنڌ فلڊ ايمرجنسي هائوسنگ ريڪنسٽرڪشن پروجيڪٽ جي فيز III لاءِ يورپي انويسٽمينٽ بئنڪ (EIB) جي اضافي فنانسنگ پيڪيج تي غور ڪيو. اهو پيڪيج 115 ملين يورو تي ٻڌل آهي جنهن ۾ 100 ملين يورو جو قرض ۽ 15 ملين يورو جي گرانٽ شامل آهي. هي منصوبي جي 42.09 ارب روپين جي پي سي ون جي مطابق آهي جيڪو نومبر 2025 ۾ اڪنيڪ (ECNEC) پاران منظور ڪيو ويو هو، جنهن ۾ EIB فنانسنگ ۾ 35.075 ارب روپيا ۽ سنڌ حڪومت جو حصو 7.015 ارب روپيا شامل هئا. هن فنانسنگ جي انتظام تحت، وفاقي حڪومت قرضدار طور، سنڌ حڪومت وچولي اداري طور ۽ سنڌ پيپلز هائوسنگ فار فلڊ افيڪٽيز (SPHF) عملدرآمد ڪندڙ اداري طور ڪم ڪندي. ڪابينا پهريان کان صحيح ٿيل فنانس ڪانٽريڪٽ ۽ پروجيڪٽ امپليمينٽيشن ايگريمينٽ جي توثيق ڪئي ۽ ان تي عملدرآمد کان اڳ آن لينڊنگ ايگريمينٽ جي مسودي جي منظوري ڏني. تجويز ڪيل معاهدو سنڌ پبلڪ فنانس ايڊمنسٽريشن اڪٽ 2020 تحت وفاقي حڪومت کان سنڌ ۽ بعد ۾ ايس پي ايڇ ايف (SPHF) ڏانهن فنانسنگ جي منتقلي کي باضابطه بڻائيندو. اهو منصوبو گذريل ٻوڏن جي تباهي واري اثرن مان بحالي ۽ ٻوڏ متاثر خاندانن کي پنهنجا گهر ٻيهر تعمير ڪرڻ ۾ مدد ڏيڻ لاءِ صوبي جي ڪوششن ۾ مرڪزي حيثيت رکي ٿو.
ڊي ايڇ ڪيو (DHQ) اسپتال سجاول پي پي پي (PPP) تحت هلائڻ: ڪابينا ڊسٽرڪٽ هيڊ ڪوارٽرز اسپتال سجاول جي انتظاميا کي پبلڪ پرائيويٽ پارٽنرشپ جي انتظام تحت پنجن سالن لاءِ ميڊيڪل ايمرجنسي ريزيليئنس فائونڊيشن (MERF) حوالي ڪرڻ جي منظوري ڏئي ڇڏي. ان ۾ 1 جولاءِ 2026 کان لاڳو ٿيندڙ، ڊي ايڇ ڪيو/ٽيچنگ اسپتال ٺٽو ۽ ٺٽي ضلعي جي ستن صحت جي سهولتن جي MERF مئنيجمينٽ ۾ پنجن سالن جي واڌ جي پڻ منظوري ڏني وئي. هڪ کاتي جي ڪميٽي ٺٽي اسپتال ۽ لاڳاپيل سهولتن کي هلائڻ ۾ MERF جي تجربي کي مدنظر رکندي هن انتظام جي سفارش ڪئي هئي. تجويز ڪيل فريم ورڪ ۾ ماپڻ جوڳا ڪارڪردگي جا اشارا، آزاد ٽيڪنيڪل ۽ مالي آڊٽ ۽ ڪارڪردگي سان لاڳاپيل فنڊنگ شامل آهن. سال 2026-27 لاءِ ڊي ايڇ ڪيو اسپتال سجاول جي پهرين سال جي مالي ضرورت اٽڪل 1 ارب روپيا آهي جنهن ۾ پگهارون، آپريٽنگ خرچ، مرمت ۽ سامان شامل آهن. هن انتظام جو مقصد اسپتال جي انتظاميا کي مضبوط ڪرڻ، سروس جي فراهمي کي بهتر بڻائڻ ۽ اهو يقيني بڻائڻ آهي ته عوامي صحت جون سهولتون مريضن کي وڌيڪ قابل اعتماد خدمتون فراهم ڪن.
چنيسر ڊسپينسري چوويهه ڪلاڪ صحت جي سهولت فراهم ڪندي: ڪابينا انڊس اسپتال اينڊ هيلٿ نيٽ ورڪ (IHHN) جي ذريعي چنيسر ڊسپينسري ۽ ميٽرنٽي هوم کي فعال ڪرڻ جي پڻ منظوري ڏني. يونين ڪائونسل 8 ۾ واقع هي سهولت تقريبن 122,000 رهواسين کي خدمتون فراهم ڪري ٿي جنهن جي مرمت ڪئي وئي آهي ۽ هي فعال ٿيڻ جي انتظار ۾ هئي. منظور ٿيل تجويز تحت، هي 24 ڪلاڪ پرائمري هيلٿ ڪيئر ۽ مادي، نوزائيده ۽ ٻارن جي صحت جي مرڪز طور ڪم ڪندي. خدمتن ۾ نارمل ڊليوري، خانداني رٿابندي، حفاظتي ٽيڪا، خاص او پي ڊي ڪلينڪ، تشخيصي سهڪار، ڊجيٽل ميڊيڪل رڪارڊ ۽ ڪميونٽي جي شموليت شامل هوندي. هن تجويز ۾ 2026-27 لاءِ 27 ملين روپين جو هڪ ڀيرو ٿيندڙ سرمائي خرچ ۽ 66.9 ملين روپين جو آپريٽنگ خرچ شامل آهي جنهن سان پهرين سال جي مالي ضرورت 93.9 ملين روپين تائين پهچي وڃي ٿي. ايندڙ چئن سالن لاءِ 66.9 ملين روپين جو ساليانو آپريٽنگ خرچ تجويز ڪيو ويو آهي. اميد آهي ته هي اقدام ضروري صحت جي سهولتن تائين پهچ کي بهتر بڻائيندو، خاص طور تي عورتن، ٻارن ۽ انهن خاندانن لاءِ جن کي چوويهه ڪلاڪ طبي مدد جي ضرورت هوندي آهي ۽ نگراني جيئن ته هي پنهنجي هائوسنگ ريڪنسٽرڪشن ۽ ترقياتي ڪم کي جاري رکي ٿو.
سرڪاري زمين جي انتظام جو فريم ورڪ ڪميٽي ڏانهن موڪليو ويو: ڪابينا سنڌ گورنمينٽ لينڊز مئنيجمينٽ اڪٽ جي مسودي ۽ ان جي تجويز ڪيل عملدرآمد واري فريم ورڪ تي غور ڪيو جنهن ۾ صنعتي، رهائشي، تجارتي ۽ عوامي مقصدن لاءِ سرڪاري زمين جي الاٽمينٽ، ليزنگ ۽ انتظام شامل آهن. ڳالهين ۾ شفاف الاٽمينٽ جي طريقيڪار، مقابلي واري نيلامي، ليز جي واضح شرطن، قانوني طور تي موجود حقن جي تحفظ ۽ عوامي اثاثن، پارڪن، ايمينٽي پلاٽن ۽ ثقافتي ورثي جي ماڳن جي تحفظ تي توجهه ڏني وئي. ڪابينا موجوده ليزز جي معاملي، ترقياتي وقت جي حدن، پبلڪ پرائيويٽ پارٽنرشپ جي منصوبن ۽ اپيلن ۽ قانوني تعميل جي طريقن تي پڻ بحث ڪيو. وڏي وزير جي سربراهي ۾ هڪ ڪميٽي جوڙي وئي جيڪا تجويز ڪيل قانون سازي جو جائزو وٺندي ۽ ڪابينا جي ايندڙ اجلاس ۾ پنهنجون سفارشون پيش ڪندي.
سنڌ ڪائونسلز سروس رولز ۾ ترميم: ڪابينا سنڌ ڪائونسلز يونييفائيڊ گريڊز (سروس) رولز 2020 ۾ ترميمن جي منظوري ڏني ته جيئن مقامي ڪائونسلن ۾ آفيسرن ۽ اهلڪارن جي مقررين بابت شقن کي اپڊيٽ ڪري سگهجي. اهي ترميمون ايڊمنسٽريشن برانچ جي بي پي ايس-16 (BPS-16) کان بي پي ايس-19 (BPS-19) جي آفيسرن ۽ بي پي ايس-11 (BPS-11) کان بي پي ايس-14 (BPS-14) جي اهلڪارن سان لاڳاپيل آهن جنهن تحت کين 16 جون 2023 تي نوٽيفائيڊ ڪيل لاڳاپيل شيڊول آف اسٽيبلشمينٽ ۾ مقرر ڪيل مقامي ڪائونسلن جي برابر گريڊ جي پوزيشنز تي مقرر ڪرڻ جي اجازت هوندي، يا جيئن بعد ۾ انتظامي کاتي پاران ترميم ڪئي وئي هجي. اهي تبديليون سروس رولز کي لاڳو ٿيندڙ اسٽيبلشمينٽ شيڊول جي مطابق ڪرڻ ۽ مقامي ڪائونسلن ۾ انتظامي مقررين ۾ وڌيڪ واضحيت فراهم ڪرڻ لاءِ آهن.
سنڌ پاران پنهنجي کنڊ جي برآمداتي ڪوٽا جي بحاليءَ جي گهر: ڪابينا اسٽيٽ بئنڪ آف پاڪستان جي گورنر ۽ لاڳاپيل وفاقي اختيارين کي لکيل خطن جي ايڪس پوسٽ فيڪٽو منظوري ڏني جنهن ۾ ڪل کنڊ جي برآمداتي ڪوٽا ۾ سنڌ جي 30 سيڪڙو حصي جي بحالي جي گهر ڪئي وئي هئي. زراعت، سپلائي ۽ پرائيسز کاتي 200,000 ميٽرڪ ٽن کنڊ جي برآمد ۽ ڪوٽا ۾ صوبي جي حصي بابت هڪ تجويز پيش ڪئي هئي. ان تجويز ۾ سنڌ جي حصي کي قائم ڪيل صوبائي طريقيڪار ذريعي شگر ملن ۾ ورڇڻ جو پڻ مطالبو ڪيو ويو هو.
سنڌ جو انڊس ڊيلٽا انٽرٽائيڊل ايرياز: فاريسٽ اينڊ وائلڊ لائيف ڊپارٽمينٽ ضلعي سجاول ۾ 405,002 اڪڙ انٽرٽائيڊل زمين کي محفوظ ٻيلا قرار ڏيڻ جي تجويز تي هڪ ترقياتي رپورٽ پيش ڪئي ته جيئن تيمر جي واڌ ۽ ماحولياتي تحفظ کي هٿي ڏئي سگهجي. ديهه گهانڊو، سري ۽ لاکا ۾ سرڪاري زمين جي رڪارڊ جو جائزو وٺندڙ ڪميٽي سڃاڻپ ٿيل زمين بابت آپشنز پيش ڪيا جنهن ۾ سڄي علائقي کي محفوظ ٻيلو قرار ڏيڻ، موجوده الاٽمينٽس جو حساب ڪرڻ بعد سرڪاري زمين کي محفوظ ڪرڻ، يا ذوالفقار آباد ڊولپمينٽ اٿارٽي جي زمين جي ٽائيٽل کي برقرار رکندي ٻيلن جي کاتي ذريعي تيمر جي پوک جو انتظام ڪرڻ شامل آهي. ڪابينا لاڳاپيل کاتن کي هدايت ڪئي ته اهي ضروري ڪاغذي ڪارروائي مڪمل ڪن ۽ هڪ فيزيبلٽي اسٽڊي ڪن. وڏي وزير صوبائي وزير ڄام خان شورو جي سربراهي ۾ هڪ ڪميٽي پڻ جوڙي جيڪا منصوبي جي مستقبل جو جائزو وٺندي. اهو اقدام تيمر جي تحفظ، ساحلي ماحولياتي نظام جي حفاظت ۽ انڊس ڊيلٽا جي ماحولياتي لچڪ کي مضبوط ڪرڻ سان لاڳاپيل آهي.
ڪابينا پاران نيچرل گيس رائلٽي ان ڪائنڊ پاليسي جي منظوري: ڪابينا سنڌ پاليسي فار ريسپٽ اينڊ ڊسپوزل آف نيچرل گيس رائلٽي ان ڪائنڊ 2026 جي منظوري ڏني، جنهن سان صوبائي حڪومت تجارتي افاديت ۽ موجوده صوبائي روينيو جي تحفظ جي شرط تي پنهنجي آئيني 12.5 سيڪڙو قدرتي گئس جي رائلٽي نقدي بدران گئس جي صورت ۾ حاصل ڪرڻ جو جائزو وٺي سگهندي. هن پاليسي تحت انرجي ڊپارٽمينٽ ان تي عملدرآمد جي نگراني ڪندو، جڏهن ته سنڌ انرجي هولڊنگ ڪمپني لميٽيڊ (SEHCL) نامزد ڪيل صوبائي تجارتي ۽ عملدرآمد ڪندڙ اداري طور ڪم ڪندي. هڪ هائبرڊ طريقو حڪومت کي نقدي رائلٽي برقرار رکڻ جي اجازت ڏيندو جڏهن ته فيلڊ به فيلڊ جي بنياد تي چونڊيل طور تي ان ڪائنڊ ادائيگيون اختيار ڪيون وينديون، جنهن سان اهو يقيني بڻايو ويندو ته صوبي جي خالص مالي واپسي ان جي موجوده نقدي حق کان گهٽ نه هجي. پاليسي ۾ شفاف مقابلي واري ٻوليءَ تي ٻڌل ٻه نيڪال جا ماڊل شامل آهن: رائلٽي گئس جي سڌي طرح اهل صارفين کي الاٽمينٽ يا SEHCL سان پبلڪ پرائيويٽ پارٽنرشپ. گئس جي وڪري مان حاصل ٿيندڙ رقم صوبائي حڪومت جي اڪائونٽ ۾ جمع ڪرائي ويندي جنهن ۾ حتمي معاهدن تي عملدرآمد کان اڳ مالي تحفظ، ڊيو ڊيليجنس ۽ ڪابينا جي منظوري گهربل هوندي. انرجي ڊپارٽمينٽ وفاقي پيٽروليم ڊويزن، فنانس ڊويزن ۽ اوگرا (OGRA) سان رابطو ڪندو ته جيئن ريگيوليٽري ۽ آپريشنل معاملن کي حل ڪري سگهجي ۽ پاليسي تي اثرائتو عملدرآمد يقيني بڻائي سگهجي.
مٺا رام هاسٽل سب جيل قرار: ڪابينا گهرو کاتي جي ان نوٽيفڪيشن کي ايڪس پوسٽ فيڪٽو منظوري ڏني جنهن ۾ پاڪستان چؤڪ، ڪراچي ويجهو مٺا رام هاسٽل کي، ڪي ٽي سي (KTC) حملي جي ڪيسن ۾ مبينا طور تي ملوث پنجن جوابدارن جي محفوظ حراست لاءِ سب جيل قرار ڏنو ويو هو. هاسٽل کي انسپيڪٽر جنرل آف پوليس، سنڌ جي درخواست تي 7 سيپٽمبر 2026 تي جاري ڪيل هڪ نوٽيفڪيشن ذريعي سب جيل قرار ڏنو ويو هو.
64 ڄڻن جي نظربندي جا حڪم ڪابينا آڏو پيش: گهرو کاتي ڪراچي جي اٺن ضلعن سان تعلق رکندڙ 64 ماڻهن جي حوالي سان مينٽيننس آف پبلڪ آرڊر آرڊيننس 1960 جي سيڪشن 3(1) تحت جاري ڪيل نظربندي جي حڪمن جي ايڪس پوسٽ فيڪٽو منظوري گهري. کاتي جي بريفنگ موجب اهي حڪم انسپيڪٽر جنرل آف پوليس، سنڌ جي درخواستن کانپوءِ جاري ڪيا ويا هئا، جيڪي مبينا طور تي عوامي امن امان کي خراب ڪرڻ وارين سرگرمين جهڙوڪ روڊ بلاڪ ڪرڻ ۽ ڌرڻن سان لاڳاپيل هئا. کاتي پاران ڄاڻايل تڪڙ کي مدنظر رکندي معاملو ايڪس پوسٽ فيڪٽو منظوري لاءِ ڪابينا آڏو پيش ڪيو ويو هو.
ڪڻڪ جي رليز پاليسي جو جائزو: ڪابينا سرڪاري ڪڻڪ جي رليز جي حوالي سان پنهنجي 1 آڪٽوبر جي اجلاس جي رڪارڊ ۽ 8 آڪٽوبر تي سرڪيوليشن ذريعي کنيل فيصلن جو جائزو ورتو. سال 2026-27 جي منظور ٿيل پاليسي تحت، سرڪاري ڪڻڪ تمام ڪيٽيگرين لاءِ بغير ڪنهن سرڪاري سبسڊي جي 12,500 روپيا في 100 ڪلوگرام ٻوري جي جاري ڪيل قيمت تي رليز ڪئي ويندي. فنڪشنل فلور ملن ۽ اٽا چڪين کي ڪڻڪ جاري ڪرڻ جو عمل 15 آڪٽوبر کان شروع ٿيڻ جو شيڊول هو. پاليسي ۾ فلور ملن لاءِ اهو انتظام آهي ته اهي فوڊ ڊپارٽمينٽ جي مئنيجمينٽ تحت پنهنجي ٽرانسپورٽ استعمال ڪندي، پري پيڊ چالان جي عيوض مقرر ڪيل ماڳن تان پاسڪو (PASSCO) يا گهرايل ڪڻڪ کڻن. جتي ملون ڪڻڪ کڻڻ کان هٻڪ ڪنديون يا مقدار انهن جي مھانڊي ڪوٽا کان وڌيڪ هوندو اتي فوڊ ڊپارٽمينٽ سرڪاري گودامن تائين ٽرانسپورٽ جو انتظام ڪري سگهي ٿو. سرپلس ضلعن مان اسٽاڪ کي انهن ضلعن ڏانهن موڪليو ويندو جتي کوٽ آهي، جڏهن ته ضبط ڪيل ڪڻڪ کي ويجهي خريداري مرڪزن ڏانهن منتقل ڪيو ويندو. اهي انتظام اسٽاڪ جي ورڇ کي بهتر بڻائڻ ۽ سڄي صوبي ۾ ڪڻڪ ۽ اٽي جي فراهمي کي برقرار رکڻ ۾ مدد ڏيڻ لاءِ آهن.
مرتضيٰ آباد ۽ نيو گُڊ ڳوٺن کي ڪچي آباديءَ ۾ تبديل ڪيو ويندو: ڪابينا ديهه سمون ۾ مرتضيٰ آباد ڳوٺ ۽ ديهه شاهبيگ، تعلقو باقراڻي، ضلعو لاڙڪاڻو ۾ نيو گُڊ ڳوٺ کي لاڳو ٿيندڙ قانوني فريم ورڪ تحت ڪچين آبادين ۾ تبديل ڪرڻ جي تجويز جي منظوري ڏني. کاتي جي رپورٽن مان معلوم ٿيو ته مرتضيٰ آباد ٻيلن جي زمين طور رڪارڊ ٿيل زمين تي واقع آهي جڏهن ته نيو گُڊ سرڪاري يا روينيو جي زمين تي واقع هجڻ جي رپورٽ آهي. اهو تجويز لينڊ يوٽيلائيزيشن ڊپارٽمينٽ پاران لاڳاپيل قانوني شقن تحت منظوري لاءِ پيش ڪيو ويو هو.
ايم اِي آر ايف (MERF) مئنيجمينٽ جي مدت ۾ واڌ ۽ بحالي جي خدمتن کي وڌايو ويو: اسپتال جي مئنيجمينٽ جي فيصلن سان گڏ، ڪابينا سنڌ انسٽيٽيوٽ آف فزائيڪل ميڊيسن اينڊ ري هيبيلٽيشن (SIPM&R) جي ايگزيوٽو ڊائريڪٽر طور پروفيسر ڊاڪٽر نبيله نجم سومرو جي ٻي مدت کي 10 آگسٽ 2028 تائين وڌائڻ جي منظوري ڏني. ڊپارٽمينٽ آف ايمپاورمينٽ آف پرسنز وٿ ڊس ايبليٽيز ڪلينيڪل خدمتن، تعليمي پروگرامن، پوسٽ گريجوئيٽ ٽريننگ ۽ تحقيق ۾ اڳڀرائي جو حوالو ڏنو. منصوبن ۾ موجوده مالي سال دوران لاڙڪاڻي ۾ هڪ نئون يونٽ فعال ڪرڻ ۽ بحالي جي خدمتن کي شهيد بينظير آباد، حيدرآباد ۽ روهڙي تائين وڌائڻ شامل آهي، جنهن سان سڄي صوبي ۾ معذور ماڻهن لاءِ بحالي جي خدمتن تائين پهچ بهتر ٿيندي.
ڪابينا پاران عدالتي ۽ انتظامي مقررين جي منظوري: ڪابينا سنڌ ڪنٽرول آف نارڪوٽڪ سبستانسز اڪٽ 2024 (جنهن ۾ 2025 تائين ترميم ڪئي وئي آهي) تحت، ريٽائرڊ ڊسٽرڪٽ اينڊ سيشن جج جناب محبوب علي دايو کي اسپيشل ڪورٽ (CNS-V) ڪراچي جو پريزائيڊنگ آفيسر مقرر ڪرڻ جي منظوري ڏني. ڪابينا اڳوڻي اسسٽنٽ ايڊووڪيٽ جنرل سنڌ محترمه صائمه امداد منگي کي ڊي نوٽيفائي ڪرڻ جي پڻ توثيق ڪئي. ڪابينا سنڌ حڪومت جي وي آئي پي فلائيٽ سروس جي چيف ايگزيوٽو آفيسر ۽ پائلٽ ميجر (ر) سيد محمد عباس جي معاهدي جي ٻن سالن لاءِ تجديد جي منظوري ڏني. ڪابينا ڊاڪٽر حسن عباس ۽ محترمه تارا عذرا دائود کي سنڌ پيپلز هائوسنگ فار فلڊ افيڪٽيز جي بورڊ ۾ آزاد ڊائريڪٽرن طور شامل ڪرڻ جي منظوري ڏني.
عوامي خدمتن ۽ ادارتي احتساب تي ٻڌل ڪابينا جا فيصلا: ڪابينا جي فيصلن ۾ صوبائي ترجيحات جو هڪ وسيع دائرو شامل هو جنهن ۾ صحت تائين پهچ کي بهتر بڻائڻ ۽ ڀرتي جي طريقيڪار کي مضبوط ڪرڻ کان وٺي ميونسپل روينيو کي متحرڪ ڪرڻ، ٻوڏ متاثر گهرن جي مدد ڪرڻ، ساحلي ماحولياتي نظام جي حفاظت ۽ سرڪاري قاعدن کي اپڊيٽ ڪرڻ شامل هو. اهي فيصلا مير رضا انڪوائري رپورٽ تي شفافيت ۽ پيروي جي ضرورت کي پڻ پورا ڪن ٿا جنهن تحت وڏي وزير ان کي عوام آڏو پڌرو ڪرڻ جي هدايت ڪئي ۽ عملدرآمد جي قدمن جي سفارش لاءِ هڪ ڪميٽي جوڙي. مجموعي طور تي اهي قدم صوبائي حڪومت جي عوامي خدمتن کي بهتر بڻائڻ، ادارتي احتساب کي مضبوط ڪرڻ ۽ اهو يقيني بڻائڻ تي توجهه کي ظاهر ڪن ٿا ته گورننس جا فيصلا سنڌ جي عوام لاءِ عملي فائدن ۾ تبديل ٿين.