واشنگٽن(ويب ڊيسڪ)ڪيليفورنيا جي رياستي سينيٽر عائشه وهاب خاص چونڊ کٽي ورتي آهي ۽ هوءَ آمريڪي ڪانگريس لاءِ چونڊجندڙ پهرين افغان-آمريڪي بڻجي وئي آهي.
ڊيموڪريٽ پارٽي سان تعلق رکندڙ ۽ پارٽي جي ترقي پسند ڌڙي جي اهم اڳواڻ عائشه وهاب، ڪيليفورنيا جي 14هين ڪانگريشنل ضلعي ۾ سخت مقابلي دوران ساڳي پارٽي جي اميدوار ميليسا هرنينڊيز کي شڪست ڏني. سندس مهم خلاف ٻاهرين گروپن پاران لکين ڊالر خرچ ڪرڻ باوجود وهاب ڪاميابي حاصل ڪئي. نتيجي جو باضابطه اعلان خميس ڏينهن ڪيو ويو.
سندس ڪاميابي سان آمريڪي ڪانگريس جي مرڪز ڪيپيٽل هل ۾ افغان-آمريڪن ۽ مسلمانن جي نئين نمائندگي ٿي آهي، جڏهن ته اهو ڊيموڪريٽ پارٽي جي ترقي پسند ڌڙي جي وڌندڙ اثر کي پڻ ظاهر ڪري ٿو.
عائشه وهاب جي ڪاميابي اڳ ئي متوقع سمجهي پئي وئي. جون ۾ ٿيل پرائمري چونڊن ۾ هوءَ هرنينڊيز کان 25 سيڪڙو کان وڌيڪ ووٽن جي فرق سان اڳتي هئي، پر حتمي مقابلو توقع کان گهڻو سخت ثابت ٿيو. اڪثر ووٽن جي ڳڻپ مڪمل ٿيڻ تائين وهاب کي تقريباً 6 سيڪڙو ووٽن جي برتري حاصل هئي.
مهم ۾ لکين ڊالر خرچ
چونڊ مهم ان وقت غيرمتوقع رخ اختيار ڪيو، جڏهن ٻاهرين گروپن هن مقابلي ۾ لکين ڊالر خرچ ڪري ڇڏيا.
چونڊ مهم جي مالي رپورٽن موجب، آمريڪن اسرائيل پبلڪ افيئرز ڪميٽي (AIPAC) سان لاڳاپيل گروپن هرنينڊيز جي حمايت ۽ وهاب خلاف اشتهارن تي اندازاً 6.3 کان 6.4 ملين ڊالر خرچ ڪيا.
هن وڏي مالي خرچ وهاب جي شروعاتي آرامده برتري کي هڪ حيران ڪندڙ حد تائين سخت مقابلي ۾ تبديل ڪري ڇڏيو.
عائشه وهاب اڳوڻي نمائندي ايرڪ سويل ويل جي باقي رهيل مدت جا آخري مهينا نمائندگي ڪندي. سويل ويل اپريل ۾ جنسي بدسلوڪي جي الزامن کي منهن ڏيڻ کان پوءِ استعيفيٰ ڏني هئي، جڏهن ته هن انهن الزامن کي رد ڪيو آهي.
خاص چونڊ سندس خالي ٿيل مدت مڪمل ڪرڻ لاءِ ڪرائي وئي هئي، پر وهاب ۽ هرنينڊيز نومبر ۾ ٻيهر هڪ ٻئي جي مقابلي ۾ اينديون، جڏهن مڪمل ٻن سالن جي مدت لاءِ چونڊ ٿيندي.
افغان پناهگير خاندان سان تعلق
عائشه وهاب نيويارڪ جي ڪوئنز ۾ افغان پناهگيرن جي گهر ۾ پيدا ٿي. سندس والدين 1980ع واري ڏهاڪي جي سوويت-افغان جنگ دوران افغانستان مان فرار ٿي آمريڪا پهتا هئا.
جڏهن وهاب ننڍڙي هئي ته سندس والد کي قتل ڪيو ويو، پر سندس قتل جو ڪيس ڪڏهن به حل نه ٿي سگهيو. ٿوري ئي عرصي کان پوءِ سندس والده به فوت ٿي وئي، جنهن کان پوءِ وهاب ۽ سندس ڀيڻ کي فوسٽر ڪيئر ۾ رکيو ويو.
بعد ۾ ٻنهي ڀينرن کي ڪيليفورنيا جي فريمونٽ ۾ رهندڙ هڪ افغان جوڙي گود ورتو، جتي عائشه وهاب جي پرورش ٿي.
هن هڪ بيان ۾ چيو: ”جنهن ضلعي منهنجي پرورش ڪئي، مان ان لاءِ جدوجهد ڪنديس.“ هن وڌيڪ چيو: ”فوسٽر ڪيئر کان ڪانگريس تائين، هي سفر آمريڪي خواب جي امڪان کي ظاهر ڪري ٿو.“
وهاب جان ايف ڪينيڊي هاءِ اسڪول ۽ اوهلون ڪاليج ۾ تعليم حاصل ڪئي، جنهن کان پوءِ 2010ع ۾ سان جوز اسٽيٽ يونيورسٽي مان پوليٽيڪل سائنس ۾ بيچلر جي ڊگري حاصل ڪئي. بعد ۾ هن يونيورسٽي آف سدرن ڪيليفورنيا مان سوشل ورڪ ۾ ڊاڪٽريٽ جي ڊگري حاصل ڪئي.
2022ع ۾ هوءَ ڪيليفورنيا اسٽيٽ سينيٽ جي چونڊ کٽي ۽ ان ايوان لاءِ چونڊجندڙ پهرين مسلمان ۽ افغان-آمريڪي بڻجي وئي.
هاڻي ڪانگريس جي چونڊ کٽڻ سان هوءَ وفاقي سطح تي افغان-آمريڪن لاءِ هڪ تاريخي پهريون اعزاز حاصل ڪري چڪي آهي.
غزه بابت موقف
عائشه وهاب غزه ۾ اسرائيل جي فوجي مهم جي سخت نقاد رهي آهي. هن غزه تي اسرائيل جي حملي کي نسل ڪشي قرار ڏنو آهي ۽ آزاد فلسطين جي حمايت جو اظهار ڪيو آهي.
هوءَ اسرائيل لاءِ آمريڪي فوجي امداد ختم ڪرڻ جي مطالبي جي پڻ حمايت ڪري ٿي، جڏهن ته انساني امداد ۽ هٿيارن جي فراهمي ۾ فرق ڪرڻ جي ڳالهه ڪري ٿي.
ان کان اڳ مشي گن ۾ مسلمان ڊاڪٽر عبدال السعيد تازو ئي آمريڪي سينيٽ لاءِ ڊيموڪريٽ پارٽي جي نامزدگي حاصل ڪئي هئي. هن هڪ سخت مقابلي واري پرائمري چونڊ ۾ نمائندي هيلي اسٽيونز کي شڪست ڏني، جنهن دوران اسرائيل جي حمايت ڪندڙ گروپن سندس خلاف ڪروڙين ڊالر خرچ ڪيا هئا.
